پاك و روشن نگردد مگر اين كه علم درست و صحيح باشند . 9 لن يثمر العلم حتّى يقارنه الحلم : درخت علم هيچگاه بر و بار ندهد مگر اين كه با بردبارى نزديك و دمساز گردد . 10 لن ينجع الأدب حتّى يقارنه العقل : ادب و دانش هيچگاه سودمند تا اين كه با عقل نزديك شود . 11 لن يجدي القول حتّى يتّصل بالفعل : گفتار هيچگاه سودمند واقع نشود مگر آن دم كه با كردار توأم گردد 12 لن يتعبّد الحرّ حتّى زال عنه الضّرّ : آزاده مرد هيچگاه بنده نگردد و مگر آن دم كه غمش زدوده شود ( يعنى ديگرى با وى احسان كند و او را از گرفتارى برهاند . 13 لن يحصل الأجر حتّى يتجرّع الصّبر : هرگز اجر حاصل نشود مگر اين كه انسان جرعه‌هاى تلخ صبر را بكام در كشد . 14 لن يعدم النّصر من استنجد الصّبر : هرگز صبر را گم نكند كسى كه صبر و شكيب را خوب به كار بندد . 15 لن يسترقّ الإنسان حتّى يغمره الإحسان انسان هيچگاه به بند بندگى كشيده نشود مگر آنكه احسان او را در ميان گيرد . 16 لن يصدق الخبر حتّى يتحقّق بالعيان : خبر هيچگاه باور داشته نشود جز آنكه آشكار پديدار گردد 17 لن يسكن حرقة الحرمان حتّى يتحقّق بالوجدان سوزش و درد دورى ساكن شدنى نيست جز آدم كه آن دورى بيافتن تحقيق پيدا كند ( شخص گمگشته‌اش را بجويد ) . 18 لن تنقطع سلسلة الهذيان حتّى يدرك الثّار من الزّمان : رشته سخنهاى ياوه و پوچ بريدنى نيست مگر آن دم كه كينه و خون از روزگار كشيده و باز جسته شود ( باطل از ميان برود و حقّ محض حكمفرما گردد ) . 19 لن يجوز الجنّة الّا من جاهد نفسه : به بهشت نخواهد رسيد مگر كسى كه با نفسش بجهاد بر خيزد 20 لن يحرز العلم الّا من يطيل درسه : علم و دانش را نرسد مگر كسى كه درسش را طولانى گرداند ( كه گفته‌اند : الدّرس حرف و التّكرار الف ) . 21 لن يدرك الكمال حتّى يرقى عن النّقض انسان كمال و تماميّت را درك نكند مگر آنكه خود را از نقص بر كشيد و بالا ببرد . 22 لن توجد القناعة حتّى يفقد الحرص : انسان