شرعيه و توحيد و ساير مطالب علم اصول فقه و فروع آن بوده است . و پايهء بسيارى از مؤلفات شيخ صدوق بر آنها نهاده شده است ( از قبيل : علل الشرائع ، معانى الاخبار ، كتاب التوحيد ، ثواب الاعمال ، عقاب الاعمال و خصال و غيره ) . اين كتاب نفيس را مرحوم استاد دكتر سيد جلال الدين محدث ارموى در سال 1370 ق . - 1330 ش . در تهران ( در 652 ص ) به قطع وزيرى در دو جلد چاپ كرده است ( انتشارات دار الكتب الاسلاميه ) و يك مقدمه در 59 صفحه بر آن نگاشته است كه شرح ممتعى از زندگى برقى و معرفى و ارزش كتاب را بيان نموده است . نيز چاپ نجف 1384 ه . ق ، سربى ، وزيرى با مقدمهء آقاى سيد محمد صادق بحر العلوم در 525 صفحه . خوانسارى در روضات الجنات گويد : برقى منسوب به برقه از ديه‌هاى قم است ( برقى : منسوب است به برق رود و آن را برقه نيز نامند و آن ديهى است به قم : از انساب سمعانى ) . اصل او از كوفه باشد ، وى در قم مدفون شد و گاه صاحب ترجمه را در قبال پدرش برقى محمد بن خالد به برقى صغير موصوف داشته‌اند و پدرش را برقى كبير گويند . سال وفات او در ( 270 يا 274 يا 280 ه . ق ) اتفاق افتاد ( 1 ) . 73 - المحاسن و المساوى للبيهقى ( مصر 1325 ه . ق ) : در سال 1325 ه . در مصر و در 1380 - 1960 م در بيروت به قطع وزيرى در 606 صفحه چاپ شد . مؤلف كتاب ابراهيم بن محمد بيهقى يكى از مؤلفان تازى نويس اسلام بود كه اطلاعى از زندگى او در دست نيست مگر اين كه از اطرافيان ابن المعتز بود و در دوران خلافت المقتدر عباسى ( خلافت از 295 ه . تا 320 ه . 907 م . تا 932 م ) شهرت يافت . او راست : المحاسن و المساوى . در فهرست دار الكتب مصر آمده كه او از علماى قرن پنجم هجرى بوده است . بيهقى كتاب المحاسن و المساوى را با نام خدا و درود بر رسول و آل او شروع مىكند و بعد از بيان مسائل تاريخى و اجتماعى به ذكر ، مسائل ، بلاغت ، ادب ، مناظرات ادبى و آن گاه به ذكر نيكيها و محاسن پيامبر اكرم ، خلفا و سپس به ذكر بديها و مساوى دشمنان على و فضايل حسين ( عليهم السلام ) و محاسن نيكى به والدين و محاسن و مساوى دختران و همچنين با ذكر محاسن شوخيها و بذله‌گوييهاى شعرا ، كتاب را به پايان رسانيده است . 74 - مرآة الجنان و عبرة اليقظان فى معرفة ما يعتبر من حوادث الزمان و تقلب احوال الانسان ، لليافعى [ حيدر آباد 1335 ه ] : تأليف ابو محمد عبد اللّه بن اسعد ، يافعى يمنى ( فوت 768 ه . ق ) در اين كتاب به زبان عربى حوادث و رويدادها را از سال اول هجرت تا سال 750 ه . ق به تحرير در آورده است . مؤلف در اين اثر ، شرح حال و تراجم بزرگان و مشاهير را آورده است و از كتاب وفيات - الاعيان ابن خلكان و بخشى از « تاريخ ابن سمرة » بهرهء فراوان برده است و تقريبا مطالب همان دو كتاب را تلخيص كرده است و برخى از كتابشناسان به زياده‌روى او در شرح حال صوفيان و عرفا انتقاد كرده‌اند . اين كتاب بوسيلهء يعقوب بن سيد على رومى ( فوت 931 ه . ق ) تلخيص شد . مرآة الجنان بار اول در سال 1337 - 1339 ه . ق در چهار جلد ، قطع وزيرى ، سربى

--> ( 1 ) ر . ك به مقدمهء مرحوم استاد محدث و ريحانة الادب .