محمد جعفر بن محمد علي بن محمد باقر الوحيد البهبهاني
فضايح الصوفيه 26
فضايح الصوفيه ( بضميمهء تنبيه الغافلين وايقاظ الراقدين ) ( فارسى )
هفتم صوفيّهاند وايشان دو فرقهاند ، ونوريّه را يك فرقه از ايشان شمرده وحلوليّه را يك فرقه - و بعد از آن مىگويد - : هشتم از آن فرق هشتگانه مرجِئهاند ، وايشان شش فرقهاند - پس مىگويد - چون اصول اين هفتاد و سه فرقه وكبار ايشان را معيّن كردم اكنون در هر يكى به استقصاء سخن گويم « 1 » . غرض آنكه با وجود آنكه سيّد مذكور تقيّه كرده صوفيه را يكى از كبار فرق مخالفين گرفته ومىبايد ديد كه در بارهء ايشان به تخصيص دربارهء حسين بن منصور حلاج چه مىگويد . و در اين باب بىتقيّه علماى ما به عربى وفارسى كتاب بسيار نوشتهاند ، امّا آنچه به فارسى نوشتهاند كتاب « ايجاز المطالب فى ابراز المذاهب » از همه بهتر است . [ مخترع تصوف ] و ديگر بايد دانست كه عثمان بن شريك كوفى كه - به ابو هاشم كوفى - مشهور بود در آخرهاى زمان بنى اميّه اين مذهب و اين طريقه را وضع نمود ، وابن حمزه در كتاب « الهادى الى النجاة من جميع المهلكات » وكتاب « ايجاز
--> ( 1 ) - بيان الاديان : 26 - 66 .