وصنعت‌هاى دقيقه وآداب حميده ، و اشعار لطيفه ، ونغمه‌هاى خوش وصداهاى دلكش ، وقصّه‌هاى عجيب ، وحكايات دلفريب وغريب ، و احاديث وروايات و غير اينها از كمالات ، زيرا كه كودكان بعد از استغناء از تربيت و تعليم پدران ومادران هنوز محتاجند به تربيت و تعليم استادان ومعلّمان ، و به حسن توجّه والتفاتشان به نظر شفقت ومرحمت ، پس از اين جهت عنايت ولطف پروردگار خلق كرده است در نفوس كبار عشق ومحبت امردان خوش صورت را ، كه آن عشق داعى وباعث شود از براى مردان به سوى تأديب وتكميل نفوس ناقصه كودكان ورسانيدن ايشان به غايت مقصوده در خِلقتشان ، و اگر اين نمىبود البتّه حق تعالى خلق نمىفرموداين عشق رادرعلما وظرفا ، پس ناچار درخلقت وجِبِلّت اين عشق درنفوس لطيفه ودلهاى نرم غير سخت وسنگين ، فايدهء عظيمه ، وحكمت فخيمه و منفعت راجحه ، وغايت صحيحه هست ، چنان كه مىدانيم ، وبرأى العين مىبينيم ترتّب آثار مذكوره را بر عشق مذكور ، پس البته وجود اين عشق در نوع انسان معدود خواهد بود از جملهء فضايل وحسنات نه از رذايل وسيّئات ، و به عمر خودم قسم كه اين عشق فارغ مىسازد نفس عاشق را از جميع هموم دنيائى مگر از يك همّ كه آن شوق ديدار جمال رخسار معشوق دلدار است كه در آن بسيارىاز جمال الهى