أحمد بن محمد علي بن محمد باقر الوحيد البهبهاني ( آل آقا )

715

مرآت الاحوال ، جهان نما ، سفرنامه ( فارسى )

پنج ملك بربر بدانكه : افريقه مشتمل بر ملكهاى بزرگ است : 1 - ملك مراقه كه « مراكو » نيزش گويند طولش دوصد و پنجاه و عرض آن دوصد و چهل كروه است ، و دار الخلافهء آن شهر « فص » « 1 » و پادشاه آنجا مسلمان است ، از احفاد خلفاء مصر . 2 - انجيز « 2 » است كه طولش دوصد و چهل كروه ، و عرض آن پنجاه ، و دار الرياست آن نيز « انجيز » نام دارد ، و حاكم آنجا بيشتر از طرف سلاطين عثمانيه بوده ، اما اكنون براى خود است ، خطبه به نام عثمانيه مىخوانند و باج به هيچ‌كس نمىدهند « 3 » ، و سكنهء آنجا مسلمانند . 3 - « ملك تونس » « 4 » كه طولش يك‌صد و ده و عرضش هشتاد و پنج كروه ، و دار الرياست آن نيز تونس نام دارد ، و بيش از اين در آنجا از طرف عثمانيه حاكم مىنشست ، و اكنون براى خود است . 4 - ملك « تريبولى » « 5 » ، طولش سيصد و پنجاه كروه ، و عرضش يك صد و بيست كروه ، دار الخلافهء آن نيز تربولى نام دارد ، و حاكم آنجا نيز فقط خطبه به نام سلاطين عثمانيه مىخواند . 5 - و ديگر ملك « باركه » كه طولش دوصد و عرضش يك‌صد و پنجاه

--> ( 1 ) فص - فاس . ( 2 ) و ديگر انجيز : « الف » . ( 3 ) دهد : « الف » . ( 4 ) ديگر ملك تونس : « الف » . ( 5 ) و ديگر ملك تريپولى : « الف » ، تريپولى - طرابلس ، امروزه شهرى است در كشور ( ليبى ) .