سيد محمد على ايازى
171
كافى پژوهى ( گزارش پايان نامه هاى مرتبط با كلينى و الكافى ) ( فارسى )
امتياز آن بر مرآة العقول نيز اين است كه شرح ملّا صالح ، به همراه تعليقهء علّامه شعرانى است كه بر غناى آن مىافزايد . از طرف ديگر ، تمايلات اخبارى علّامه مجلسى ، سبب مخالفت او با برداشتهاى عقلى شارحان قبل از خود است ، بر خلاف ملّا صالح كه به علوم عقلى ، عنايت بيشترى داشته است و مىتوان گفت : « اين كتاب ، شرحى است متوسط بين شرح ملّاصدرا و مرحوم مجلسى » . « 1 » نتيجهگيرى شرح و فهم حديث در شرح ملّا صالح ، بر شيوهاى علمى و منطقى استوار است . وى به جايگاه سند و متن حديث در شرح خود توجّه دارد . وى متنگراست و شرح او مشحون به نكات ادبى و استفاده از مبدأ و مصادر و معانى كلمات و واژههاست . وى نگاه جامعى به احاديث دارد و براى فهم حديث ، از آيات نيز استفاده كرده است . عقل ، مستند ديگر او در فهم حديث است . وى احتمالات گوناگون را مطرح كرده و از حكم قطعى ، پرهيز مىكند . به مباحث عقلى و نقلى ، توجّه ويژهاى دارد و به مباحث گوناگون از جمله : موضوعات قرآنى ، اخلاقى ، عرفانى و . . . مىپردازد . جمعبندى و پيشنهاد رسالهء خانم صرفى ، يكى از بهترين رسالههايى است كه دربارهء شروح الكافى ، دفاع شده و نكات بسيار مثبتى در استفاده از منابع گوناگون ، جامعيت طرح و اتقان دارد ؛ امّا با همهء اين امتيازها ، خالى از نقص نيست . از آن جا كه نقد و بررسى ، باعث پربار شدن هر اثر علمى است و بر غناى آن اثر مىافزايد ، در اين جا مواردى را كه به نظر مىرسد ، نويسندهء محترم به آن توجّه نداشته ، بيان مىشود ؛ باشد كه در صورت صحيح بودن ، اين موارد و اشكالات ، بر طرف شوند .
--> ( 1 ) . يادمان استاد غفارى ، ص 16 .