السيد موسى الشبيري الزنجاني
6891
كتاب النكاح ( فارسى )
فللمرأة بيت خادم و لا وكس و لا شطط « 1 » . 5 - از جعفريات ؛ عن على فى الرجل يتزوج المرأة على جهاز البيت قال لا وكس و لا شطط « 2 » . 6 - از دعائم ؛ عن على انه قال فى رجل تزوج امرأة على وصيف قال لا وكس و لا شطط « 3 » . همين روايت در جعفريات آمده كه عبارت « وصيفه « 4 » » دارد . و احتمال قوى دارد كه اين دو در واقع يك روايت باشند زيرا مصدر بسيارى از روايات دعائم همين جعفريات است كه در اختيار مؤلف دعائم بوده است . و احتمالًا اين تفاوت در وصيف و وصيفه تفاوت در نسخه باشد . روايات دعائم و جعفريات فقط براى تأييد مفيدند و نمىتوانند دليل باشند . هر چند حاجى نورى اينها را معتبر مىداند و معتقد است كه نويسنده دعائم شيعه امامى بوده ولى چنين نيست و مؤلف دعائم اسماعيلى بوده است . البته نمىتوان گفت حتماً معتقد به عقايد اسماعيليان نيز بوده است ، چون خود و فرزندانش در دستگاه فاطميين و اسماعيليان مصر بودهاند و براى اثبات امامت ائمه نيز كتاب مىنوشته است و تنها همين دو ملاك براى حكم به امامى اسماعيلى بودن كافى است . منتها آنچه مسلم است شخص با سوادى بوده و بر مباحث حديثى و روايتى احاطه داشتهاند و اينها براى تأييد خوب است . شيخ مفيد در رساله خود درباره مهر همين روايت وصيف را با سند سكونى عن جعفر بن محمد عن أبيه عن على عليه السلام نقل كرده است . و چنان كه شيخ در عده فرموده اصحاب به روايات سكونى عمل كردهاند و چون تمام طرق روايات او به
--> ( 1 ) - دعائم الاسلام ، ج 2 ، ص 224 . ذيل روايت يعنى كم و زياد نباشد و متعارف باشد . ( 2 ) - مستدرك الوسائل ، ج 15 ، ص 97 ، باب 43 نوادر ما يلحق بالمهور ، حديث 1 . ( 3 ) - دعائم الاسلام ، همان . اين روايت را جامع الاحاديث نسخه بدل روايت قبلى دانسته است ولى اينها دو روايتاند و در جعفريات نيز در دو باب ذكر شدهاند . ( 4 ) - وصيفه و وصيف به دختر بچه يا پسر بچه كمتر از مراهق مىگويند كه به زن خدمت مىكند .