چنانچه واو به معناى ظاهر ابتدايى خود باشد ، آيه دلالت بر لزوم يا جواز ازدواج با هيجده زن خواهد داشت ! 2 ) نقد استاد مد ظله : اين مطلب از اين بزرگان بسيار عجيب است . زيرا اولًا : طبق تحقيق در هيچ موردى واو به معناى أو به كار نرفته و استعمال آن در اين معنا بسيار خلاف ظاهر است . با مراجعه به مغنى نيز روشن مىشود كه معناى أو براى واو ثابت نيست . ابن هشام اكثر مثال‌هايى را كه مطرح شده ، مورد اشكال قرار داده و آنها را ردّ كرده است و به معناى « أو » بودن و او در بقيه آنها نيز ثابت نيست . ثانياً : واو را به معناى ظاهر ابتدايى آن دانستن ، الزاماً به اين معنا نيست كه مجموع من حيث المجموع « معطوف عليه » و « معطوف » ها را موضوع حكم بدانيم تا چنين تالى فاسدى را به همراه داشته باشد . يكى از معانى واو نيز اين است كه هر يك از « معطوف عليه » و « معطوف » ها را علىحده ، مشمول حكم به حساب آوريم . بنابراين با توجه به اينكه حكم در اينجا يك حكم ترخيصى است ، معناى آيه اين است كه شما در ازدواج با دو زن ، سه زن و چهار زن مرخص هستيد . يعنى همچنانكه مىتوانيد با دو زن ازدواج كنيد مجاز هستيد سه زن را به عقد خود درآوريد كما اينكه ازدواج شما با چهار زن بىمانع است . 3 ) نظر ابو الفتوح رازى قدس سرّه : ايشان نيز با همين تعليل واو در « مَثْنى وَ ثُلاثَ وَ رُباعَ » را به معناى أو دانسته و مىفرمايد : همچنان كه واو در آيه شريفه : « أَنْ تَقُومُوا لِلَّهِ مَثْنى وَ فُرادى » نيز به معناى أو تخييرى است و معنايش اين است كه شما مخيّر هستيد جماعةً يا فرادى براى خدا بپاخيزيد . در آيه نيز واو به معناى او تخييرى است و الا لازم مىآيد كه شخص