السيد موسى الشبيري الزنجاني

4363

كتاب النكاح ( فارسى )

ج ) موثقه عبد الرحمن بن أعين : صدوق باسناده عن موسى بن بكر عن عبد الرحمن بن اعين عن ابى عبد الله عليه السلام قال : لا يتوارث اهل ملتين نحن نرثهم و لا يرثونا انّ اللَّه عزّ و جل لم يزدنا بالاسلام الّا عزّاً . « 1 » د ) صحيحهء جميل و هشام : على بن ابراهيم عن أبيه عن ابن ابى عمير عن جميل و هشام عن ابى عبد الله عليه السلام انّه قال فيما روى الناس عن النبى صلى الله عليه و آله و سلم أنّه قال : لا يتوارث اهل ملتين ، قال : نرثهم و لا يرثونا ، إنّ الاسلام لم يزده فى حقّه الّا شدّة . « 2 » ( لم يزده الّا عزّاً فى حقّه ) . « 3 » تقريب استدلال : همانطور كه قبلًا عرض شد اين روايات براى ردّ فهم عامه از حديث نبوى « لا توارث بين ملتين » وارد شده ، و مثل آيه شريفه « وَ لِلَّهِ الْعِزَّةُ وَ لِرَسُولِهِ وَ لِلْمُؤْمِنِينَ » ( كه عرض كرديم نفس مؤمن بودن عزت است و نظر به احكام تشريعى ندارد ) نيست بلكه اين روايات در مقام بيان حكم تشريعى است و لذا گفته‌اند از عموم تعليل « لم يزده بالاسلام الّا عزّاً » استفاده مىشود كه در تمامى ابواب فقهى ، اسلام موجب عزّت خواهد بود ، و در باب نكاح عزّت فرزند مسلمان اقتضاء مىكند كه پدر او بر وى ولايت نداشته باشد و اين عزّت مانع ولايت پدر مىگردد ، نتيجه آن كه : عموم تعليل اين روايات مخصص عمومات ولايت پدر و جد خواهد بود و ولايت آنها در مورد ولايت پدر و جد كافر بر فرزند مسلمان تخصيص خورده است . مناقشه استاد مد ظلّه :

--> ( 1 ) - وسائل ، ح 26 ، ص 13 ، ح 6 ، فقيه 4 / 244 . ( 2 ) - وسائل ، ج 26 ، ص 15 ، ح 14 ، كافى ، ج 7 ، ص 142 ، ح 1 . ( 3 ) - وسائل ، ج 26 ، ص 15 ، ذيل ح 14 ، تهذيب ، ج 9 ، ص 365 .