جانب شارع دليل داريم كه بناى عقلا را در خصوص كفايت عدل واحد ، ردع كرده باشد ؟ در باب تنازع دليل داريم ، آيا در غير باب تنازع در موضوعات هم دليل داريم ؟ يا اصل اولى بر كفايت عدل واحد بلكه ثقه واحد است . دو مطلب بايد روشن شود : يكى اين است كه دايرهء بناى عقلا چيست ؟ دوم اينكه آيا دليلى بر ردع بناى عقلا از جانب شارع داريم يا نه ؟ دليل بر ردع بناى عقلا دليلى كه قائلين به ردع بناى عقلا از سوى شارع به آن استناد مىكنند ، صحيحه مسعدة بن صدقه است . عن ابى عبد الله عليه السلام قال : سمعته يقول : كل شىء هو لك حلال حتى تعلم انه حرام بعينه فتدعه من قبل نفسك و ذلك مثل الثوب يكون عليك قد اشتريته و هو سرقه و المملوك عندك لعلّه حرّ قد باع نفسه او خدع فبيع قهراً اذا امرأة تحتك و هى اختك او وضيعتك و الاشياء كلّها على هذا حتى يتبين لك غير ذلك او تقوم به البينة » گفته‌اند : بعضى مفاهيم كالصريح است مثلًا اگر گفته شود : « جايز نيست نماز را قصر بخوانيد مگر اينكه هشت فرسخ مسافت طى كنيد » نمىتوان گفت : كمتر از هشت فرسخ هم كافى است ، اصلًا هشت فرسخ شرط نيست ، چون تعبير فوق صراحت دارد ، وقتى حدّ تعيين مىشود معنايش آن است كه كمتر از آن حدّ كافى نيست . در روايت فوق كه همه مثالها از موضوعات است ، در ذيل روايت « بيّنه » را لازم مىشمارد . معنايش آن است كه كمتر از آن مثل عدل واحد كافى نيست . آقاى حكيم هم همين استدلال را دارند . مناقشه استاد در اين استدلال فرمايش را آقاى خويى دارند كه من هم ساليان دراز در ذهنم بود و آن اين است كه ( بينه ) به حسب اطلاقات يك معناى لغوى دارد يعنى دليل و حجّت ، چنان كه در آيات قرآن فراوان به چشم مىخورد « لِيَهْلِكَ مَنْ هَلَكَ عَنْ بَيِّنَةٍ وَ يَحْيى مَنْ حَيَّ عَنْ بَيِّنَةٍ » و