3 ) نقل كلام مرحوم امام در مورد آيه ابتلاء : بحث در مورد آيه شريفه « وَ ابْتَلُوا الْيَتامى حَتَّى إِذا بَلَغُوا النِّكاحَ فَإِنْ آنَسْتُمْ مِنْهُمْ رُشْداً فَادْفَعُوا إِلَيْهِمْ أَمْوالَهُمْ » « 1 » مىباشد ، در اين آيه از دو موضوع بلوغ و رشد سخن به ميان آمده است . صرف نظر از دلالت اين آيه در مقام ثبوت چهار احتمال در كار است احتمال اول : ملاك تام در لزوم رفع اموال يتامى رشد است و بلوغ هيچ نقشى ندارد . احتمال دوم : ملاك تام بلوغ است و رشد نقشى ندارد . احتمال سوم : هيچ يك از بلوغ و رشد ملاك تام و مستقل نيستند ، بلكه مجموع اين دو ملاك مىباشد ، بنابراين به شخص بالغ غير رشيد و به رشيد غير بالغ اموال داده نمىشود . احتمال چهارم : هر يك از دو عنوان بلوغ و رشد كفايت مىكند ، پس به بالغ اموال داده مىشود هر چند غير رشيد باشد و به رشيد هم اموال داده مىشود هر چند بالغ نباشد . حال احتمالات مربوط به آيه شريفه را مطرح مىكنيم : احتمال اول در آيه : « حتى » در آيه شبيه : اكلت السمكة حتى رأسَها ( به نصب ) براى تصريح به دخول ما بعد در حكم ما قبل مىباشد ، در نتيجه آيه ناظر به اين معناست كه وجوب ابتلاء و امتحان پس از بلوغ هم ادامه دارد و اختصاص به قبل از بلوغ ندارد و هر وقت يتامى از امتحان سربلند بيرون آمدند ( آنَسْتُمْ مِنْهُمْ رُشْداً ) اموال آنها را بديشان رد كنيد . نتيجه اين احتمال آن است كه ملاك تنها رشد است و بلوغ نقشى ندارد ( احتمال اول ثبوتى ) .

--> ( 1 ) نساء ، 6 .