از زنا و غارت و . . . محروم كرديم ذوق اين را نمىپذيرد . لذا معناى آيه هم نمىتواند اين باشد كه مؤمنين از اين كارهاى ناشايست محروم شده‌اند . بر اين اساس ، به نظر مىرسد حرمت در آيه به معناى حرمت تشريعى باشد همچنانكه از مورد روايات هم ، همين معنا استفاده مىشود . 4 ) فخر رازى اين وجه را از بعض مفسّرين نقل كرده و خودش هم آن را پسنديده است . وى دو جمله قبل را حمل بر معناى تكوينى كرده و گفته مقصود اين است كه زانى از صالحه اعراض مىكند و فقط با زانيه يا مشركه ازدواج مىكند و زانيه هم صالحين از او اعراض مىكنند و فقط زانى يا مشرك با او ازدواج مىكند . اما جمله آخر را به معناى تشريعى گرفته و گفته ، مقصود اين است كه ما اين اعراض را حرام كرديم ، يعنى اينكه افراد سراغ صالحين و صالحات نروند و منحصراً با زناة و اهل شرك ازدواج كنند ، اين حرام شده است . لازمهء اين معنى اين است كه اگر مردى بخواهد با زن فاسده و زانيه‌اى ازدواج كند ، مانعى ندارد ، مشروط به اينكه يك زن صالحه را هم به آن زن ضميمه كند تا انحصار به زانيه پيش نيايد . اين معنى خلاف مسلّم بين فريقين است و هيچ‌كس چنين معنايى از آيه نمىفهمد . نظر استاد - مد ظله - در مورد مشار اليه « ذلِكَ » و موضوع حرمت : حق اين است كه « ذلِكَ » به هر دو حكم سابق بر مىگردد و تحريم هم ، تحريم تشريعى است و بر همان معناى ظاهرش يعنى حرمت حمل مىشود نه به معناى كراهت . اينكه بعضى از باب جمع بين ادلّه ، تحريم را تنزيهى گرفته‌اند ، اين خيلى مستبعد است و ما مورد مشابهى پيدا نكرديم كه در قرآن ، تحريم به معناى كراهت استعمال شده باشد . شأن نزولها هم با معناى كراهت ناسازگار است و از رواياتى نيز كه در تفسير آيه شريفه آمده است ، حرمت استفاده مىشود . اكنون ببينيم دقيقاً موضوع حرمت چيست ؟ نظر مرحوم آقاى طباطبايى رحمه الله : ايشان يك استفاده‌اى از خود آيه كرده‌اند و