السيد موسى الشبيري الزنجاني
1412
كتاب النكاح ( فارسى )
مىگردد ( يا حق طلاق يا حق مباشرت ) پس با « لا ضرر » و « لا حرج » حق مباشرت اثبات نمىگردد . قلت : روشن است كه اگر هر تخلفى از ناحيهء شوهر باعث شود كه زن حق طلاق پيدا كند نظام خانواده مختل مىگردد بنابراين احتمال اينكه لا ضرر مصحح حق طلاق گردد در كار نيست و با « لا ضرر » حق مباشرت بالخصوص اثبات مىگردد . البته لا حرج و لا ضرر بيش از اين چيزى را اثبات نمىكند ، بنابراين بايد بررسى شود كه حدّ چهار ماه بر اساس چه معيارى مطرح شده است . ج ) : بررسى مستند چهار ماه در مسأله 1 ) مستند اول - فعل عمر بطورى كه در جامع المقاصد و جواهر و بعضى كتب ديگر آمده ، زمانى عمر از يكى از بانوان مدينه كه شوهرانشان به جهاد رفته بودند ، اين شعر را شنيد كه مىگفت : فوالله لو لا الله لا شىء غيره * لزلزل من هذا السرير جوانبه - كه حاكى از شدت ناراحتى و دشوارى تحمل آنان از سفر شوهرانشان و طبعاً عدم برخوردارى از حفظ جماع بود - از آنان درباره بيشترين مدتى كه يك زن مىتواند از جماع خوددارى كند ، سؤال نمود ، از جوابهاى مختلفى كه دادند ، بيشترين مدت كه چهار ماه بود را يك قانون درج نمود كه : مردان بيش از چهار ماه حق دور ماندن از محل زندگى و خانواده خود را ندارد و در صورت سفر موظف هستند براى اداء تكليف خود نسبت به زنان مراجعت نمايند . 2 ) نظر استاد - مدّ ظلّه العالى * اولًا اين مطلبى است كه در بعضى از كتب تاريخى نوشتهاند ولى اصل وقوع چنين قضيهاى براى ما روشن و ثابت نيست . « 1 »
--> ( 1 ) بعلاوه در برخى از منابع تاريخى اين قضيه مختلف نقل شده و بيشترين مدت 6 ماه بيان شده است ( كنز العمال ) .