السيد موسى الشبيري الزنجاني
882
كتاب النكاح ( فارسى )
روايت دوم ؛ روايت مكارم الاخلاق : « عن ام سلمة قالت كنت عند النبى صلى الله عليه و آله و سلم و عنده ميمونه فاقبل ابن ام مكتوم و ذلك بعد ان امر « 1 » بالحجاب فقال : احتجبا فقلنا يا رسول الله أ ليس اعمى لا يبصرنا قال : أ فعميا و ان انتما أ لستما تبصرانه « 2 » » . بعيد نيست اين دو روايت يكى باشد ، گاهى انسان با اتكاء به حافظه اشتباه مىكند و به احتمال مظنون در اينجا هم اشتباهى واقع شده و اسمهاى نساء النبى به هم اشتباه شده و به جاى اسم دو زن پيغمبر صلى الله عليه و آله و سلم ، اسم دو زن ديگر آن حضرت ذكر شده باشد « 3 » . اين دو روايت از جهت دلالت ناتمام مىباشند ، زيرا حكمى كه در اين دو روايت ذكر شده ، اشاره به آيهء « فَسْئَلُوهُنَّ مِنْ وَراءِ حِجابٍ » دارد ، حكم آيه قطعاً حكم الزامى عمومى نيست ، زيرا صحبت فقط از پوشش كامل بدن نيست ، بلكه اگر زن پوشيه هم بزند و تمام بدن و حتى وجه و كفين وى پوشيده باشد ، عمل به اين آيه نشده ، بلكه حتماً بايد پشت پرده باشد ، بنابراين ، اين حكم مخصوص زنان پيغمبر صلى الله عليه و آله و سلم است كه طبيعتاً حكم زنان ديگر از آن معلوم نمىگردد ، يا اينكه حكم استحبابى بوده و از آداب مىباشد كه از روايات ديگر هم استحباب چنين معنائى مستفاد مىگردد ، در اين صورت نيز اين دو روايت اثبات لزوم نمىكنند . بنابراين ، دليل بر حرمت نظر به مرد نابينا نخواهند بود . روايت سوم ؛ روايت الجعفريات : « باسناده عن جعفر بن محمد عن أبيه عن جده على بن الحسين عن أبيه انّ فاطمة بنت رسول الله صلى الله عليه و آله و سلم استأذن عليها اعمى فحجبته فقال لها النبى صلى الله عليه و آله و سلم لم حجبته و هو لا يراك فقالت يا رسول الله
--> ( 1 ) در جوامع الجامع تأليف مرحوم طبرسى ( ره ) ، صاحب مجمع البيان ، پدر صاحب مكارم الاخلاق ، و مسالك الافهام فاضل جواد ، و نيز كتب ديگر ، اين كلمه به صورت « امرنا » ذكر شده است . ( 2 ) وسائل الشيعة ، كتاب النكاح ، ح 25511 . ( 3 ) ما خود در يك بحثى دربارهء وفات نجاشى ، به عدم ياد كردن وى از دو كتاب شيخ طوسى تمسك كرده بوديم ولى اشتباهاً به جاى دو كتاب وى ، دو كتاب ديگر را ذكر كرده بوديم ( استاد مد ظلّه ، مجله نور علم ، شمارهء 12 ، مقالهء ابو العباس نجاشى و عصر وى ، ص 18 ) .