شاعر را بشناسيم عز الدين شيخ حسين ، پسر عبد الصمد ، پسر شمس الدين محمّد ، پسر زين الدين على ، پسر بدر الدين حسن ، پسر صالح بن اسماعيل حارثى همدانى عاملى جبعى است . اين شاعر از روزگار حضرت على عليه السّلام در خانواده‌اى كه به واسطهء ولاى خاندان عترت و عصمت به شرافت و مجد موصوف بوده ، پرورش يافته است و بىجهت نيست كه امير مؤمنان على عليه السّلام به جد اعلاى اين شاعر ، يعنى حارث بن عبد اللّه اعور همدانى خارفى « 1 » به هنگام وفاتش بشارت داده كه عقيده و ايمان او صحيح است و ولا و محبتش خالصانه . شاعر موردنظر ما ، مراتب انتسابش را به همدانى ، اين دوستدار على عليه السّلام در نامه‌اى كه به شاه طهماسب به سال 968 به خط خودش نوشته ، ياد كرده است . وى همين معنى را در اجازه‌اى كه به شاگردش شيخ رشيد الدين پسر شيخ ابراهيم اصفهانى ، به تاريخ نوزدهم جمادى الاول سال 971 نگاشته ، و نيز در ضمن اجازه‌اى كه به نقل از مستدرك الاجازات « 2 » شيخ حجت ميرزا محمّد رازى ، ساكن سامرا ، به ملك على نوشته ، ياد كرده است . پسرش شيخ بهائى نيز در اجازه‌اى كه به سال 1015 به مولا صفى الدين محمّد قمى صادر كرده ، به اين انتساب اشاره كرده و چنين آورده است : از نهج البلاغة ، از نامه‌اى كه امير المؤمنين عليه السّلام به حارث همدانى جدّ گردآورندهء اين كتاب ، نوشته است . « 3 » گروهى از بزرگان طايفه و مشايخ امت كه معاصر يا نزديك به عصر شاعر مورد بحث ما بوده‌اند ، به انتساب شاعر به آن اجداد پاك تصريح كرده‌اند كه از آن جمله‌اند :

--> ( 1 ) . خارفى به كسر راء ، منسوب به خارف ، جماعتى از همدان است كه در كوفه سكونت داشتند و او را حوتى هم گفته‌اند كه آن نيز منسوب به حوت ، جماعتى از همدان است . ( 2 ) . يكى از بخشهاى مستدرك البحار شيخ اجل رازى است ، كتاب گرانمايهء ضخيمى كه مطالبى را كه علامهء مجلسى ، قدّس سرّه ، نياورده ، ذكر كرده است . اين اثر بزرگ به چندين جلد مىرسد و تنها اجازات آن در دو هزار صفحه گردآمده كه مىتوان با مجلدات بحار مقايسه كرد . البته ، براى كسى كه به پژوهش در اين اثر ارزنده همت گمارد ، آشكار مىشود كه از هركران آن ، علم مىتراود ، و فضايل بىشمارى را در خود دارد كه زبان از بيان آن عاجز است . ستايشگران را توان وصف آن نيست . اين كتاب گرانمايه ، نام او را همواره پايدار و جاويد داشته ، و زبان شكران بهره‌مندان را ، پيوسته به ذكر خير گشوده است . ( 3 ) . كشكول شيخ بهائى 279 ( مصر 1305 ) .