الشيخ الأميني ( مترجم : واحدى )
272
الغدير ( فارسى )
مقام و رتبهاى است كه بر عهدهء كسى نهاده نشده ، جز هشتمين پيشوا ، على بن موسى الرضا عليه السّلام كه وليعهد مأمون بود ، و حتى بنا به نوشتهء ابن ابى الحديد در شرح نهج البلاغة ، شريف رضى از جانب القادر خليفهء عباسى ، بر حرم مدينه و مكه ، به خلافت منصوب گشته است . با اينهمه ، شخصيت شريف رضى ، والاتر از آن است كه با منصب و مقام شناخته و يا سنجيده شود و چنان كه شاعر گويد : - مقام و منصب نه اركان عظمتش را استوار كرد و نه بر قدر و منزلتش افزود . - فرمانروايى ، در چشم روزگار او خوار و زبون گشته بود ، او جامهء عزت و جلالش را بر تن استوار فرمود . بارى ، آن مناصب و مقاماتى كه سرورمان شريف رضى عهدهدار آنها بوده در كتب دانشمندان سلف ، با تمام شرايط و آداب ، تجزيه و تحليل شده و در اين زمينه كتابهاى ويژهاى تأليف يافته است . ما در اينجا به مختصرى از آنچه در كتاب احكام سلطانيه نوشتهء ماوردى ، ( م 450 ) آمده است ، اكتفا مىنماييم . نقابت نقابت منصبى است كه به خاطر حفظ و نگهداشت شرافت خاندانها تأسيس شده تا از برخورد و درگيرى با افراد فرومايه در امان مانند ، ضمنا نقيب هرخاندان نسبت به افراد همتبارش مهربانتر و قهرا فرمانش نافذتر است . نقابت دو قسم است : كلى و جزئى . نقابت جزئى ، تنها به امور سرپرستى قيام مىكند ، بدون اينكه حكمى صادر كند يا كيفرى اجرا نمايد ؛ از اينرو ، فقه و دانش ، جزو شرايط آن نخواهد بود ، بلكه تنها نسبت به دوازده مورد نظارت خواهد نمود : 1 - آمار خانوادههاى سادات و حفظ نژاد و تبارشان كه با بيگانگان مخلوط و مشتبه نشوند . آن كه از جمع خاندان خارج مىشود ، معلوم باشد و آن كه داخل آنان مىگردد ، شناخته شده باشد . 2 - فاميلهاى مختلف با نام و نسب خود مضبوط گردند و پدر خانواده مشخص باشد ،