بارخدايا عمران بن حطّان خود كيست ؟ و داورى او دربارهء ابن ملجم داير به نيكو شمردن عمل وى در ريختن خون ولىّ خدا و امام منزّه ، امير المؤمنين منشأ چه اثرى است ؟ اصلا شعر او چه ارزشى دارد تا بدان استدلال شود و در احكام اسلام مورد استناد قرار گيرد ؟ آخر ارزش فقيهى چون ابن حزم كه از كسى چون عمران پيروى مىكند و در دين خدا سخن او را دستاويز قرار مىدهد و با پيغمبر بزرگ صلّى اللّه عليه و آله در نصوص صحيح و ثابت او مخالفت مىورزد و آن نصوص را رد مىكند و با سخنان سخيف و كودكانه يك نفر خارجى بىدين امّت اسلامى را متهم مىسازد ، چيست ؟ در حالى كه قاضى همزمان او ابو الطيب ، طاهر بن عبد اللّه شافعى « 1 » دربارهء عمران و روش او چنين مىسرايد : - همانا من از آنچه كه دربارهء ابن ملجم ملعون بر خلاف واقع گفته‌اى بيزارم . - شگفتا از ضربت نگون‌بختى كه بدان مىخواست اركان اسلام را منهدم و ويران سازد . - من هرروزى كه او را ياد مىكنم ، بر او و بر عمران و پدرش حطّان لعنت مىفرستم . - هماره تا روزگار باقى است ، در نهان و آشكار لعنت‌هاى خدا بر او و آن ديگرى باد . - شما دو تن [ ابن ملجم و عمران ] از سگان جهنم هستيد كه نص شريعت بر آن دلالت دارد . « 2 » بكر بن حسّان باهلى گويد : - بگو ابن ملجم را ، در حالى كه مقدرات غلبه‌كننده است ، واى بر تو كه اركان اسلام را خراب كردى . - تو برترين انسان و نخستين كسى را كه ايمان آورد و اسلام را كيش خود قرار داد ،

--> ( 1 ) . نامبرده از فقهاى شافعى است و ابن خلكان در وفيات الاعيان : 1 / 253 گويد : وى ثقه و راستگو و متدين و پرهيزكار بود و به اصول فقه و فروع آن آشنايى داشت و اهل تحقيق ، پاكدل ، نيكومنش و داراى روش صحيح بود و شعر بر طريقهء فقها مىسرود . در سال 348 در آمل متولد شد و به سال 450 در بغداد وفات يافت . ( 2 ) . مروج الذهب : 2 / 43 .