مجملا ، هيچ‌چيز در تحصيل منفعت دنيا و آخرت چون فكر و انديشه نيست . و از بعضى ملوك نقل مىكنند كه شبها بر حواشى و اطراف و جوانب دولتخانهء خود گشتى و تا صباح در امور ملك فكر كردى . و از يكى از عقلاى سلاطين ترك نقل كنند كه مدّتى قبل از طلوع صبح از خواب برخاستى و سر به جيب تفكّر فروبرده ، در تدارك احوال دنيا و آخرت خود فكر كردى . و مؤلف اين كتاب ، محمّد باقر سبزوارى ، گويد كه « در اوقات سابق وقتى در عالم رؤيا مىديدم كه در لب دريايى ايستاده‌ام و كشتيى در آنجا حاضر است ، و كسى مرا تكليف مىكند و مىگويد : خ به اين كشتى بنشين كه راست مىرود تا جايى كه حضرات ائمه هدى عليهم السّلام در آنجايند خ . باز آن شخص يا ديگرى مىگويد : خ مىدانى كه اين كشتى چيست ؟ فكر است و احتياط خ . مجملا ، اگر كسى در كارها فكر و انديشه بسيار به‌جا آورد ، آنگاه آنچه به احتياط نزديكتر باشد به عمل آورد . يعنى ، هرشقّى كه به سلامت نزديكتر باشد و آفت در آن كمتر باشد بكند ، هميشه در دنيا و آخرت ايمن است و سالم . و شرب و لهو و اشتغال به لذّات منافى فكر و احتياط است ، و شرب شراب با عقوبتهاى اخروى كه بر آن مترتّب مىشود ، و از غايت ظهور مستغنى از بيان است ، خطرهاى بدنى بسيار دارد و از مداومت و اكثار آن امراض هائلهء مهلكه ، كه طبيبان حاذق از معالجهء آن عاجزند ، بسيار به هم مىرسد و بسيارى به هلاك منجر مىشود و بسيارى از ملوك و سلاطين را وسيلهء هلاك شراب بوده ، نزديك به آنكه توان گفت كه آنها كه به مرگ خود مرده‌اند از سلاطين سابقه اكثر به آفت شراب هلاك شده‌اند . فساد روى زمين از شراب مىزايد * كدام ديو كه در شيشه نيست صهبا را مدار خويش بزرگى كه بر شراب نهاد * بناى دولت خود را به روى آب نهاد عاقل صاحب انديشه ، چنين امرى كه باعث فساد دنيا و آخرت او باشد چگونه اختيار كند . و از تتبّع تواريخ و سير ملوك معلوم مىشود كه پادشاهانى كه تارك شراب بوده‌اند و افعال ايشان مبنى بر صلاح بوده ، دولتهاى ايشان قويتر و عيش و زندگانى ايشان خوشگوارتر و عمرهاى ايشان درازتر بوده ؛ چنانچه نوّاب خاقان جنّت مكان ، فردوس