الفيض الكاشاني

355

راه روشن ترجمه كتاب المحجه البيضاء فى تهذيب الاحياء ( فارسى )

امر در پرتو نور يقين بر ارباب قلوب روشن است و اگر از طريق سمع خواهان گواه باشى ، همهء احاديث مربوط به شهيدان شاهد اين مدّعاست ، و هر حديثى به تعبيرى بر عاليترين نعمتهاى آنها مشتمل است . روايت شده است كه پيامبر خدا صلّى اللّه عليه و آله به جابر فرمود : اى جابر آيا به تو مژده ندهم ؟ - و پدر جابر در جنگ احد به شهادت رسيده بود - جابر پاسخ داد : آرى اى پيامبر خدا حق تعالى به تو مژدهء خير دهاد فرمود : « خداوند پدرت را زنده گردانيد و در مقام قرب خود نشانيد و فرمود : بنده من ! آنچه مىخواهى از من در خواست كن تا به تو بدهم ، عرض كرد : اى پروردگار من حقّ بندگى تو را به جا نياورده‌ام درخواست دارم كه مرا به دنيا بازگردانى كه به همراه پيامبرت در راه تو بجنگم تا بار ديگر كشته شوم ، به او فرمود : از پيش مقدّر كرده‌ام كه تو به سوى دنيا باز نگردى . » « 1 » بدان مؤمن پس از مردن از وسعت جلال خداوند چيزهايى بر او كشف مىشود كه دنيا در مقايسهء با آن مانند زندان و تنگناست . او به محبوسى مىماند كه در خانه‌اى تاريك زندانى شده و اكنون درى به سوى باغى پهناور كه پايان آن به چشم ديده نمىشود به روى او باز شده كه داراى انواع درختان و شكوفه‌ها و ميوه‌ها و پرندگان است و او هرگز ميل بازگشت به زندان تاريك را نخواهد داشت . پيامبر خدا صلّى اللّه عليه و آله در اين مورد مثلى زده و درباره مردى كه مرده بود فرمود : « از دنيا كوچ كرد و آن را به اهلش واگذاشت ، پس اگر راضى باشد خوش نخواهد داشت به دنيا باز گردد چنان كه هيچ يك از شما خوش ندارد كه به شكم مادرش برگردد . » « 2 » پيامبر صلّى اللّه عليه و آله با اين مثل به تو مىفهماند نسبت وسعت آخرت به دنيا مانند نسبت وسعت دنيا به رحم تاريك است ؛ و نيز فرموده است : مثل مؤمن در دنيا مثل جنين در شكم مادر خويش است . هنگامى كه از شكمش بيرون مىآيد بر بيرون آمدنش مىگريد و آنگاه كه روشنايى را ديد دوست ندارد كه به شكم مادرش باز گردد . مؤمن نيز به همين گونه است ، از مرگ جزع و بيتابى مىكند و هنگامى كه به لقاى پروردگار نايل شد مانند جنين كه دوست ندارد به جايش برگردد خوش ندارد كه به دنيا باز گردد . » « 3 » به پيامبر خدا صلّى اللّه عليه و آله عرض كردند كه فلان شخص مرد ، فرمود : « راحت شد و از او راحت شدند » « 4 » ؛ اين كه فرمود راحت شد اشاره به مؤمن است و از او راحت شدند اشاره به فاجر

--> ( 1 ) اسد الغابه جزرى ، الموت ابن ابي الدّنيا ، السّنن ابن ماجه ، نظير آن شماره 3800 . ( 2 ) الموت ابن ابي الدّنيا از حديث عمرو بن دينار به طور مرسل و رجال آن ثقه‌اند ؛ المغنى . ( 3 ) الموت ابن ابي الدّنيا ؛ المغنى . ( 4 ) صحيح مسلم ، ج 3 ، ص 54 ، با اين عبارت كه جنازه‌اى را از كنار آن حضرت گذرانيدند و او اين را فرمود .