الفيض الكاشاني

294

راه روشن ترجمه كتاب المحجه البيضاء فى تهذيب الاحياء ( فارسى )

از على عليه السّلام روايت شده كه پيامبر صلّى اللّه عليه و آله فرموده است : « سخت‌ترين بيم من بر شما از دو خصلت است : پيروى هواى نفس و درازى آرزو ؛ چه پيروى هواى نفس سبب عدول از حق و درازى آرزو مايهء دوستى دنياست . سپس فرمود : بدانيد خداوند دنيا را به دوست و دشمن خود مىدهد ، و هرگاه بنده‌اى را دوست بدارد ايمان به او عطا مىكند جز اين كه براى دين فرزندانى و براى دنيا فرزندانى است . شما فرزندان دين باشيد ، نه فرزندان دنيا ، بدانيد دنيا كوچ كرده و روى از شما برگردانيده و آخرت به سوى شما آورده است ، آگاه باشيد شما در روز عمل هستيد كه در آن حساب نيست و نزديك است در روز حساب باشيد كه در آن عمل نيست « 1 » . » امّ منذر گفته است : پيامبر خدا صلّى اللّه عليه و آله شبى ناگهان در ميان مردم آمد و فرمود : « اى مردم ! آيا از خدا شرم نمىكنيد » ، عرض كردند : قضيّه چيست ، فرمود : چيزى را كه نمىخوريد گرد آورى مىكنيد ، و چيزى را كه به آن نمىرسيد آرزو مىداريد و آنچه را در آن سكنا نخواهيد كرد بنا مىكنيد « 2 » . » ابو سعيد خدرى گفته است : اسامة بن زيد از زيد بن ثابت كنيزكى خريد به بهاى صد دينار به مهلت يك ماه شنيدم پيامبر صلّى اللّه عليه و آله مىفرمود : « آيا از اسامه در شگفت نيستيد كه خريدار تا يك ماه است ، اسامه دراز آرزوست ، به خدايى كه جانم در قبضه قدرت اوست چشم بر هم نمىزنم جز اين كه گمان مىكنم پيش از آن كه مژه‌هايم به هم رسد خداوند جانم را بگيرد ، و چشم باز نمىكنم جز اين كه گمان مىبرم پيش از آن كه چشم بر هم نهم جانم گرفته شود ، و لقمه‌اى بر دهان نمىگذارم جز اين كه گمان مىكنم پيش از آن كه آن را فرو برم بر اثر مرگ گلو گيرم گردد ، سپس فرمود : اى فرزندان آدم اگر خرد داريد خود را در زمرهء مردگان شماريد . سوگند به آن كه جانم به دست اوست آنچه به شما وعده داده مىشود خواهد آمد و شما نمىتوانيد خدا را به عجز درآوريد « 3 » . » روايت شده است كه پيامبر صلّى اللّه عليه و آله سه چوب گرفت يكى را در ميان دستهايش فرو برد و ديگرى را در كنار آن و سومى را دور تر از آن قرار داد و فرمود : « آيا مىدانيد اين چيست ؟ عرض كردند : خدا و پيامبرش داناتر است ، فرمود : اين انسان و اين اجل و آن آرزوست كه

--> ( 1 ) قصر الامل ابن ابى الدنيا ، و نيز آن را به همين گونه از حديث جابر روايت كرده و هر دو روايت او ضعيف است چنان كه در المغنى است . ( 2 ) طبرانى از حديث امّ وليد دختر عمر ؛ الّترغيب و الّترهيب ، ج 4 ، ص 241 . ( 3 ) الحلية ابو نعيم ، الشعب بيهقى ، قصر الامل ابن ابى الّدنيا ، الّترغيب و الّترهيب ، ج 4 ، ص 232 .