آخرت ملازم و همراه مىسازد و مشغله‌ها و سرگرميهاى باز دارنده را از خود دور مىگرداند . 5 - نشستن در مسجد تجرّد براى ذكر خدا يا شنيدن ذكر او و يا تذكار ياد اوست چنان كه روايت شده است : « هر كس بامداد به مسجد رود تا ذكر خدا گويد و ديگران را به آن يادآورى كند مانند مجاهد در راه خداست » « 1 » . 6 - نيّت كند كه با افادهء علم خداوند امر به معروف و نهى از منكر كند چه مسجد از كسى كه نمازش را خوب به جا نمىآورد و يا چيزى را كه برايش حلال نيست مرتكب مىشود خالى نيست ، لذا او را به معروف امر و به احكام دين راهنمايى مىكند و در نتيجه در ثواب كسى كه امور خيرى از او فرا مىگيرد شريك بوده و اجرش چند برابر مىشود . 7 - برادرى در راه خدا به دست مىآورد و اين غنيمتى براى دنيا و ذخيره‌اى براى سراى آخرت است و مسجد آشيانهء اهل دين و كسانى است كه خدا را دوست مىدارند و در راه او دوستى مىكنند . 8 - به سبب شرم از خداوند گناهان را ترك مىكند و حيا مانع او مىشود كه در خانهء خدا كارى كه موجب هتك حرمت آن است مرتكب شود . حسن بن على عليه السّلام فرموده است : « هر كس به رفت و آمد در مسجد مداومت كند خداوند يكى از هفت خصلت را روزى او مىگرداند : برادرى در راه خدا به دست مىآورد يا رحمتى بر او فرود مىآيد يا دانش تازه‌اى را فرا مىگيرد يا كلمه‌اى مىآموزد كه او را به راه هدايت رهنمون مىشود يا از هلاكت باز مىدارد ، و يا گناهان را از ترس يا از شرم ترك مىكند » « 2 » . مىگويم : اين حديث از طريق خاصّه ( شيعه ) از امير مؤمنان عليه السّلام « 3 » بدين گونه روايت شده كه فرموده است : « هر كس پيوسته به مسجد رفت و آمد كند به يكى از هشت چيز دست مىيابد : برادرى در راه خدا يا دانشى تازه يا نشانه‌اى محكم مىيابد ، يا كلمه‌اى مىشنود كه او را به هدايت دلالت مىكند ، و يا كلمه‌اى كه او را از هلاكت باز مىدارد ، يا رحمتى كه انتظار آن را مىكشد و يا گناهى را از ترس يا حياء ترك مىكند » . غزّالى مىگويد : اين است طريق تكثير نيّت‌ها و ديگر طاعات و مباحات را بر آن قياس كن ؛ زيرا هيچ طاعتى نيست جز اين كه مىتوان آن را با نيّت‌هاى بسيارى به جا آورد و آنها

--> ( 1 ) عراقى گفته است : اين حديث از قول كعب الاحبار است و ما آن را در بخش ابن طوق نقل كرده‌ايم . ( 2 ) قرب الاسناد حميرى به همين گونه از حسين على عليه السّلام از جدّش صلّى اللّه عليه و آله ، المحاسن برقى . ( 3 ) الهديب ، شيخ طوسى ، ج 1 ، ص 324 ، باب فضيلت مساجد