الفيض الكاشاني
331
راه روشن ترجمه كتاب المحجه البيضاء فى تهذيب الاحياء ( فارسى )
نقل شده است : دزدى در بنى اسرائيل بود كه چهل سال راهزنى مىكرد . عيسى ( ع ) بر او گذشت و در پشت سر او يكى از عابدان بنى اسرائيل از حواريان بود . دزد با خود انديشيد كه اين پيامبر خداست و در كنار او حوارى اوست ، خوب است فرود آيم و سوّمين آنها شوم . راوى مىگويد : او فرمود آمد و مىخواست كه به حوارى نزديك شود ، ليكن براى احترام حوارى خود را تحقير مىكرد و در دل مىگفت : مثل منى در كنار اين عابد نبايد راه برود . عابد اين را دريافت و در پيش خود گفت : آيا اين در كنار من راه برود ؟ از اين رو خود را از او دور گرفت و به سوى عيسى ( ع ) پيش رفت و در كنار او قدم بر مىداشت و دزد در پشت سرش قرار گرفت . خداوند به عيسى ( ع ) وحى كرد به اين دو نفر بگو كه عمل را از سر گيرند چه اعمال گذشتهء آنها را باطل كردم . امّا حوارى به سبب خودپسندى حسناتش را محو كردم ، و سيئات آن ديگر را به سبب حقير شمردن خود زدودم . عيسى ( ع ) اين وحى را به آنها خبر داد و دزد را در سياحتهاى خود با خويش همراه ساخت و از حواريان قرار داد . در خبر است : دو مرد بودند كه هر دو از عابدان به شمار مىآمدند و در عبادت با يكديگر برابر بودند . چون به بهشت برده شدند يكى از ايشان به درجاتى برتر از رفيق خود نايل آمد . آن ديگر گفت : پروردگارا عبادت او در دنيا بيشتر از من نبود او را بر من برترى دادى و به عليّين رسانيدى . خداوند مىفرمايد : او در دنيا از من درخواست درجات عالى را مىكرد و تو رهايى از دوزخ را درخواست مىكردى . پس تقاضاى هر يكى از بندگانم را برآورده كردم . اين خبر دليل است بر اين كه عبادت توأم با رجا افضل است ، چه محبّت بر كسى كه داراى رجاست غالبتر از كسى است كه ترسان است . از نظر پادشاهان چقدر تفاوت است ميان كسى كه اشاره را از بيم مجازات خدمت مىكند و آن كه به اميد انعام و اكرام او به خدمت مىپردازد . به همين سبب است كه خداوند متعال به حسن ظنّ دستور داده و پيامبر ( ص ) فرموده است : « از خداوند درجات عالى بخواهيد ، زيرا از كريم درخواست مىكنيد . » « 82 » و نيز فرموده است : هنگامى كه از خدا درخواست مىكنيد رغبت را بزرگ گردانيد و
--> ( 82 ) عراقى گفته است : من اين حديث را با اين الفاظ نيافتم ، ترمذى از حديث ابن مسعود آورده است : « از فضل خداوند بخواهيد چه خدا دوست دارد كه از او بخواهند . »