الفيض الكاشاني

121

راه روشن ترجمه كتاب المحجه البيضاء فى تهذيب الاحياء ( فارسى )

بيامد و تاج را از سر او برگرفت و پيشانى بند را باز كرد ، از بالاى عرش ندا رسيد كه از جوار من دور شويد ، چه كسى كه نافرمانى من مىكند در جوار من نخواهد بود . آدم ( ع ) در حالى كه مىگريست به حوّا نگريست و گفت : اين نخستين شومى گناه است كه ما را از جوار دوست بيرون كرد . در اسرائيليّات آمده است : مردى زنى را از شهر ديگر به همسرى گرفت و غلام خود را فرستاد تا او را بياورد . آن زن بدان غلام مايل شد و او را به خود فرا خواند . آن غلام در برابر او مجاهده و از اجابت خواست او امتناع كرد . حق تعالى به بركت تقوايش او را مقام پيامبرى داد ، و يكى از پيامبران بنى اسرائيل شد . در داستانهاى موسى ( ع ) آمده است كه او به خضر ( ع ) گفت : به چه سبب خداوند تو را بر علم غيب آگاه گردانيده است ؟ پاسخ داد : به سبب آن كه گناه را به خاطر او ترك كردم . و نيز روايت شده است كه خداوند به يعقوب ( ع ) وحى فرمود : آيا مىدانى چرا ميان تو و فرزندت يوسف جدايى انداختم ؟ عرض كرد : نه ، فرمود : به سبب آن كه به برادرانش گفتى بيم دارم گرگ او را بخورد ، چرا بر او از گرگ بيمناك شدى و به من اميد نداشتى ؟ چرا غفلت برادرانش را در نظر گرفتى ، و حفظ مرا از او در نظر نياوردى ؟ . همچنين هنگامى كه يوسف به نديم پادشاه گفت : مرا نزد پادشاه خود ياد كن ، خداوند فرمود : فَأَنْساهُ الشَّيْطانُ ذِكْرَ رَبِّهِ فَلَبِثَ فِي السِّجْنِ بِضْعَ سِنِينَ « 6 » . امثال اين حكايات بسيار است ، و قرآن و اخبار افسانه گويى نكرده‌اند بلكه غرض از آنها كسب عبرت و بينش است تا دانسته شود كه از گناه صغيرهء پيامبران چشمپوشى نشده چه رسد به گناه كبيرهء ديگران . آرى از سعادت آنها بود كه مجازاتشان در دنيا قرار داده شد و به آخرت موكول نگرديد ، و به بدبختان مهلت داده مىشود كه هر چه بيشتر بر گناهان خود بيفزايند براى آن كه عذاب آخرت سخت‌تر و بزرگتر است . اين نيز از جملهء مطالبى است كه بايد آن را مكرّر به اصرار كنندگان در گناه گوشزد كرد زيرا در برانگيختن انگيزه‌هاى توبه سودمند است . سوّم - براى آنها بيان كند كه تعجيل در مجازات گناه در دنيا همواره مورد انتظار است ، و همهء مصيبتها و بدبختيهايى كه به بنده مىرسد به سبب جنايات اوست . بسا آن كه بنده

--> ( 6 ) يوسف / 43 : . . . و ليكن شيطان يادآورى او را نزد صاحبش از خاطر وى برد و به دنبال آن چند سال در زندان باقى ماند .