الفيض الكاشاني

264

راه روشن ترجمه كتاب المحجه البيضاء فى تهذيب الاحياء ( فارسى )

بگويد كه اميد تأسى جستن او و رغبتش به كار خير به سبب نقل آن عمل باشد . بلكه اگر نيّت صاف و از تمام آفتها سالم باشد اظهار آن مستحب است ، چرا كه اظهار عمل ، تشويق به كار خير است و تشويق به كار خير هم خير است . نظير آن از گروهى از پيشينيان نيرومند نقل شده است و شايسته نيست باب اظهار كردن عمل بسته شود ، در حالى كه آفرينش انسانها بر شبيه شدن و تأسى جستن به ديگران سرشته شده است بلكه اظهار كردن عبادت از سوى رياكار - هرگاه مردم از رياكار بودنش آگاه نباشند - خير فراوانى براى مردم دارد ولى براى خود رياكار شرّ است ، و بسا شخص مخلصى كه عامل اخلاص او تأسى جستن به كسى است كه در پيشگاه خدا ريا مىكند . روايت شده است كه انسانها صبحگاهان از كوچه‌هاى بصره مىگذشتند ، صداى كسانى را كه در نماز قرآن مىخواندند از خانه‌ها مىشنيدند . پس يكى از آنان كتابى در ريزه كاريهاى ريا تصنيف كرد . پس سحر خيزان قرآن خواندن در نماز را رها كرده و مردم ديگر بدان كار رغبت نشان نمىدادند و مىگفتند : كاش آن كتاب تصنيف نشده بود . بنابراين رياكار كه عمل خويش را آشكار مىسازد خير فراوانى براى ديگران دارد اگر از رياكارى او آگاه نشوند ، و همانا خدا اين دين را با مرد گنهكار و گروههايى كه بهره‌اى از نيكى ندارند تقويت مىكند ، چنان كه در روايات « 106 » وارد شده است و بعضى رياكاران مورد تأسى ديگران واقع مىشوند . مواردى كه پنهان داشتن گناهان مجاز است و مكروه است مردم از آن آگاه شوند و از آن نكوهش كنند ( 1 ) بايد دانست كه در اخلاص اصل آن است كه نهان و آشكار يكسان باشد ، چنان كه

--> ( 106 ) اين حديث را بخارى در ( صحيح ) ، ج 8 ، ص 155 ، و ابو عوانه در مسند خود ، ج 1 ، ص 46 ، و احمد در مسند خويش ، ج 2 ص 309 ، و دارمى در ( سنن ) ، ج 2 ، ص 240 ، روايت كرده‌اند .