الفيض الكاشاني
202
راه روشن ترجمه كتاب المحجه البيضاء فى تهذيب الاحياء ( فارسى )
از آن حضرت ( ص ) روايت است : « كمترين ريا شرك است » . « 53 » پيامبر ( ص ) فرمود : « بيشترين چيزى كه بر شما بيم دارم ريا و شهوت پنهان است » . « 54 » بازگشت شهوت پنهان نيز به ريا كاريهاى پوشيده است . پيامبر ( ص ) فرمود : « در روزى كه جز سايهء خدا سايهاى نيست مردى در سايهء عرش است كه با دست راستش صدقه داده و از دست چپش پنهان داشته است » . « 55 » از اين رو در روايت وارد شده : « عمل خير در نهان هفتاد برابر عمل خير آشكار فضيلت دارد » . « 56 » پيامبر ( ص ) فرمود : « روز قيامت رياكار را صدا مىزنند : اى فاجر ، اى حيلهگر ، اى رياكار عملت گمراه و اجرت هدر رفت . برو و مزدت را از كسى بگير كه براى او كار مىكردى » . « 57 » شدّاد بن اوس مىگويد : « پيامبر ( ص ) را گريان ديدم و عرض كردم : چه چيز شما را مىگرياند ؟ » فرمود : « بر امّتم از شرك بيم دارم آگاه باش آنها بت و خورشيد و ماه و سنگى را نمىپرستند اما در كارهايشان ريا مىكنند » . « 58 » پيامبر ( ص ) فرمود : « چون خداوند زمين را آفريد ، اهل زمين را چرخانيد پس
--> ( 53 ) اين حديث را حاكم در ( مستدرك ) ج 3 ، ص 270 ، روايت كرده و آن را صحيح دانسته است . و بيهقى در شعب از معاذ بن جبل روايت كرده گويد : شنيدم پيامبر ( ص ) در حديثى مىفرمود : « ان يسيرا من الريا شرك . . . تا آخر حديث » ، به در المنثور ، ج 4 ، ص 257 ، رجوع كنيد . ( 54 ) اين حديث را ابن ماجه روايت كرده و در اول كتاب نقل شد . ( 55 ) اين حديث را مسلم در ( صحيح ) ، ج 3 ، ص 93 ، در حديثى از ابو هريره روايت كرده است . ( 56 ) اين حديث را بيهقى در الشعب از حديث ابودردا با كمى اختلاف روايت كرده و مضمونش يكى است . ( 57 ) عراقى گويد : اين حديث را ابن ابى الدنيا از روايت جبلة اليحصبى از يك صحابى كه نام برده نشده روايت كرده و افزوده است « يا كافر ، يا خاسر » ولى « يا مرائى » نگفته است و سندهايش ضعيف است تا آخر . مىگويم : مضمون اين حديث اندكى قبل در پاورقى گذشت . ( 58 ) اين حديث را حاكم در ( مستدرك ) ، ج 4 ، ص 330 ، با كمى اختلاف روايت كرده ، و ابن ماجه در سنن به شمارهء 4205 ، همانند حاكم نقل كرده است .