الفيض الكاشاني

81

راه روشن ترجمه كتاب المحجه البيضاء فى تهذيب الاحياء ( فارسى )

اين دو وسيله به راههاى دشوار ( بيابان طبيعت ) هدايت مىشود و گرنه راههاى اين بيابان بسيار است و دشوار . عبد الله بن مسعود گويد : « روزى پيامبر خدا ( ص ) خطى ترسيم كرد » و فرمود : اين راه خداست سپس خطهايى از چپ و راست آن ترسيم كرد و فرمود : اين راهها راههاى شيطان است و در هر راهى شيطانى است كه ( آدمى را ) به آن راه دعوت مىكند . آنگاه اين آيه را تلاوت فرمود : وَ أَنَّ هذا صِراطِي مُسْتَقِيماً فَاتَّبِعُوهُ وَ لا تَتَّبِعُوا السُّبُلَ فَتَفَرَّقَ بِكُمْ عَنْ سَبِيلِهِ . « 134 » يعنى از آن خطوط ( شيطان ) نرويد . پس پيامبر خدا ( ص ) كثرت راههاى شيطان را بيان فرموده است . ما نمونه‌اى از راههاى دشوار شيطان را ياد آور شديم كه از آن راهها عالمان و عابدانى كه خود را از گناهان و شهوتها نگاه مىدارند ، مىفريبد و اينك نمونه‌اى از راههاى آشكار شيطان را يادآور مىشويم كه ( بر هيچ كس ) پوشيده نيست جز اين كه انسان مجبور مىشود از آن راه برود ، چنان كه از پيامبر ( ص ) روايت شده كه فرمود : در ميان بنى اسرائيل راهبى بود پس شيطان پيش كنيزى مىآمد و گلويش را سخت بفشرد و در دل خاندانش انداخت كه دواى او در دست آن راهب است . پس بيمار را نزد آن راهب آوردند و او مريض را نپذيرفت . امّا همچنان از او تقاضا كردند تا او را پذيرفت . كنيز در نزد راهب بود تا درمانش كند . پس شيطان نزدش آمد و وسوسه كرد و نزديكى كردن با كنيز را در نظرش آراست و همچنان وسوسه مىكرد تا با او نزديكى كرد و از راهب باردار شد . پس او را وسوسه كرد و گفت : به زودى رسوا مىشوى خاندان كنيز پيش تو مىآيند . بنابراين او را بكش و اگر خاندانش آمدند بگو مرده

--> ( 134 ) انعام / 153 : اين راه مستقيم من است از آن پيروى كنيد و از راههاى مختلف ( و انحرافى ) پيروى نكنيد كه شما را از راه حق دور مىسازد اين چيزى است كه خداوند شما را به آن سفارش مىكند تا پرهيزگار شويد . حديث را احمد و عبد بن حميد ، نسايى ، بزار ، ابن منذر ، ابن ابى حاتم ، ابو الشيخ ، ابن مردويه و حاكم روايت كرده‌اند و از ابن مسعود آن را صحيح دانسته چنان كه در الدّر المنثور ، ج 3 ، ص 55 - 56 آمده است .