مىكند تا در نفس او به صورت يك صفت ريشه‌دار در آيد و سرانجام بطور طبيعى خطّ زيبا بنويسد به رغم آن‌كه در آغاز به زحمت خطّ زيبا مىنوشت . بنابراين پشتكار در خوشنويسى است كه خط او را زيبا كرده است ولى در اول كار با زحمت بوده و بعد اثرى از آن به نفس رسيده ، سپس از نفس اثرى به عضو رسيده است ، و حالتى در او پديد آمده كه بطور طبيعى خطّ خوب مىنويسد . همچنين كسى كه مىخواهد فقيه شود راهى ندارد جز اين كه همان كار فقها را كه ممارست بر فقه است انجام دهد تا صفت فقاهت به دل او برسد و فقيه شود . همچنين هركه بخواهد بخشنده ، با عفّت ، بردبار و فروتن شود بر او لازم است كه با زحمت كار دارندگان اين صفات را انجام دهد تا از طريق عادت برايش طبيعى شود و تنها راه چاره همين است ، و چنان‌كه طالب فقه از رسيدن به اين درجه با يك شب تعطيل كردن كار نوميد نمىشود و با ممارست و مطالعه يك شبه نيز به آن نمىرسد ، شخصى هم كه خواهان تزكيه و تكميل نفس و آراستن آن به اخلاق نيكوست با عبادت كردن يك روز به آن نمىرسد و با معصيت يك روز از آن محروم نمىشود . همين است معناى گفتار ما كه يك گناه كبيره موجب شقاوت هميشگى نمىشود ، ولى تعطيل كردن يك روز انسان را به تعطيل كردن روز ديگر فرا مىخواند ، آنگاه اندك اندك او را به تعطيلى دائم فرا مىخواند تا دل به كسالت انس مىگيرد و تحصيل را بكلّى ترك مىكند ؛ در نتيجه فضيلت فقه را از دست مىدهد . گناهان صغيره نيز چنين است ، انجام بعضى از آنها موجب انجام گناهان صغيرهء ديگر مىشود تا اصل سعادت سرانجام با نابودى ايمان از بين مىرود ، و چنان‌كه ممارست و مطالعهء يك شب تأثيرش در فقيه شدن احساس نمىشود ، بلكه فقيه شدن مانند رشد بدن و بلند شدن قد بتدريج و اندك اندك ظاهر مىشود اثر يك عبادت نيز در تزكيه و تطهير نفس فورا احساس نمىشود . ليكن سزاوار نيست كه عبادت اندك را سبك شمرد ، زيرا عبادت بسيار مؤثّر است و آن از اجتماع تك تك عبادتها حاصل مىشود . پس هر عبادتى تأثير دارد و اگر چه تأثيرش آشكار نيست ، بناچار