مرگ يا زندگى كسى كسوف نمىكنند ، پس هر گاه يكى از آن دو كسوف كرد به مساجد بشتابيد . » « 15 » در روزگار خلافت امير مؤمنان ( ع ) كسوف واقع شد . آن حضرت با مردم نماز آيات به جا آورد به گونه‌اى كه چون يكى به ديگرى مىنگريست پاى او را از عرقش خيس مىديد . « 16 » عبد الرّحمان بن ابى عبد اللّه از باد و تاريكى كه آسمان را فرا مىگيرد و كسوف پرسش كرد ، امام صادق ( ع ) فرمود : « نماز آنها مانند يكديگر است . » « 17 » فضل بن شاذان در العلل از امام رضا ( ع ) روايت كرده كه فرموده است : « براى كسوف نمازى قرار داده شده است ، زيرا آن از آيات خداوند متعال است و معلوم نيست با وقوع آن رحمت ظاهر مىشود يا عذاب از اين رو پيامبر ( ص ) خواست امّتش در چنين موقعى به آفريننده و رحم كنندهء خود پناه برند تا شرّ آن را از آنان برگرداند و آنها را از بديهاى آن نگه دارد همچنان كه عذاب را از قوم يونس هنگامى كه به خدا تضرّع كردند برگردانيد . » « 18 » 3 - نماز طواف ( 1 ) نماز طواف كه پس از طواف به جا آورده مىشود دو ركعت است . اگر طواف واجب باشد اين نماز نيز واجب است و چنانچه مستحبّ باشد اين نيز مستحبّ خواهد بود . اين قول كه طواف و نماز آن مطلقا مستحبّ مىباشد شاذّ و نادر است . خداوند متعال فرموده است : وَ اتَّخِذُوا مِنْ مَقامِ إِبْراهِيمَ مُصَلًّى « 19 » و همان گونه كه در اخبار وارد شده مستحب است در دو ركعت نماز مذكور سوره توحيد و حجر قرائت شود . « 20 » يكى از دانشمندان ما « 21 » گفته است : امّا نماز طواف ، پس با توجّه به جلال و شكوه

--> ( 15 ) كافى ، ج 3 ، ص 463 . ( 16 ) الفقيه ، ص 142 ، شماره 3 . ( 17 ) الفقيه ، ص 142 ، شماره 4 . ( 18 ) الفقيه ، ص 142 ، شماره 5 . ( 19 ) بقره / 125 : مقام ابراهيم را نمازگاه خويش گيريد . ( 20 ) كافى ، ج 4 ، ص 423 . ( 21 ) شهيد دوّم در اسرار الصلاة ، ص 224 .