محمد بن همام الإسكافي ( مترجم : شيخ عبد الله صالحى )
8
التمحيص ( تكامل و طهارت روح ) ( فارسى )
پَست بوده و به مقدار ضرورت مورد استفاده قرار دهد ؛ و بدبختان سياهدل بر دنيا مغرور گشته و بر آن اعتماد كرده و چه بسا آن را منتهاى آرزوى خود دانسته ، كه در حقيقت به چيزى غير از آن نمىانديشند . * خلاصه آنكه مؤمن در اين دنيا مورد انواع بلاها و آزمايشات قرار مىگيرد ، كه در اثر آن تزكيه و خالص گشته تا در قيامت با آسايش كامل منزل گزيند ؛ و معصيت كاران متخلّف در اين دنيا برخوردار از انواع ماديات رفاهى ، رياستى ، تجمّلاتى ، و به لذّتهاى ظاهرى زودگذر سر گرم مىباشند ، همچنانكه رسول اكرم صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَ آلِهِ وَ سَلَّمَ فرمود : « الدُّنْيَا سِجْنُ الْمُؤْمِنِ وَ جَنَّةُ الْكَافِرِ ، وَ الْمَوْتُ جِسْرُ هَؤُلَاءِ إِلَى جَنَانِهِمْ ، وَ جِسْرُ هَؤُلَاءِ إِلَى جَحِيمِهِمْ » « 1 » ؛ دنيا براى مؤمن ( در هر موقعيتى كه باشد ، نسبت به مقامات آخرتش ) زندان است ؛ و براى كافر ( در هر موقعيتى كه باشد ، نسبت به عذاب و عقابهاى آخرتش ) بهشت مىباشد ، مرگ همچون پُلى است كه مؤمنان را به بهشت و كافران را به دوزخ هدايت مىكند . * بلاها ، مشكلات و امراض براى مؤمن در هر مرتبه و موقعيتى كه باشد ، يا به علّت تطهير و پاكى از گناهان و لغزشهاست ؛ و يا به جهت ترفيع درجه و مقامات آخرتى است ؛ و يا هر دوى آنها خواهد بود ، همچنان كه امير المؤمنين علىّ عَلَيْهِ السَّلَامُ به يكى از اصحاب خود به نام عبد اللّه بن يحيى ، فرمود : « يَا عَبْدَ اللَّهِ ! الْحَمْدُ لِلَّهِ الَّذِي جَعَلَ تَمْحِيصَ ذُنُوبِ شِيعَتِنَا فِي الدُّنْيَا بِمِحَنِهِمْ ، لِتَسْلِمَ [ لَهُمْ ] طَاعَاتُهُمْ وَ يَسْتَحِقُّوا عَلَيْهَا ثَوَابَهَا » « 2 » ؛ ستايش كن خداوندى را كه نجات و خلاصى شيعيان ما ( اهل بيت عصمت و طهارات ) را از گناهان ، در سختىها و مشكلات دنيوى قرار داده ، تا آنكه عبادات و اعمالشان قبول و سالم بماند و در آخرت پاداش خود را دريافت دارند . همچنين فرمود : « وَ لَكِنَّ اللَّهَ يَخْتَبِرُ عِبَادَهُ بِأَنْوَاعِ الشَّدَائِدِ ، وَ يَتَعَبَّدُهُمْ بِأَلْوَانِ الْمَجَاهِدِ ، وَ
--> ( 1 ) - بحار الأنوار : 6 / 154 . ( 2 ) - تفسير منسوب به امام عسكري عَلَيْهِ السَّلَامُ : 22 ، بحار الأنوار : 67 / 232 ح 48 .