كس : يكى دانشمندى كه پروا نمىكند در فاش كردن رازها . و « 1 » دوم نادانى كه خود را به « 2 » عبادت بسته . امّا اين نادان فريب مىدهد مردم را از راه عبادت و آن دانا مردم را از هم مىپاشاند « 3 » به سبب پرده‌درى « 4 » . و حضرت امام جعفر صادق عليه السلام فرموده‌اند « 5 » : قبول نمىكند خداى عزّ وجلّ هيچ عملى را مگر به معرفت . و معرفتى نمىباشد مگر به عمل . پس هركه خدا را شناخت راهنمايى مىكند آن شناختْ وى را بر عمل . و هركه عمل نكرده البته شناخت ندارد ، و ليكن بعضى از ايمان حاصل مىشود از بعضى ديگر « 6 » . معناى حديث آن است كه هر معرفتى مُنتج حالى و صفايى در نفس مىشود و هر حالى صاحبش را بر عملى و عبادتى مىدارد و « 7 » هر عبادتى منشأ حالى ديگر و صفايى غير از صفاى « 8 » اوّل مىشود و آن حالت و صفا باعث معرفتى ديگر سواى معرفت اوّل مىشود . و هم‌چنين قوّت مىگيرد ايمان آدمى به معرفت و « 9 » عبادت تا به نهايت برسد « 10 » و از تعب و مشقّت خلاص شود و در آرامگاه امن و راحت قرار گيرد « 11 » در حالتى « 12 » كه به عين اليقين رسيده باشد . و مثل اين چنين كس « 13 » مثل كسى است كه به نور چراغ در تاريكى مىرود پس هر قطعه از راه كه به نور چراغ روشن شد « 14 » در آن مىرود و اين رفتن سبب روشنى قطعهء ديگر از راه مىشود .

--> ( 1 ) . a s - و . ( 2 ) . به / s a بر . ( 3 ) . a + و . ( 4 ) . با اندكى اختلاف در منية المريد : 182 . معدن الجواهر : 26 . ( 5 ) . a - فرموده‌اند . ( 6 ) . المحاسن 1 : 198 ح 25 . الكافي 1 : 44 ح 2 . أمالي الصدوق : 507 ح 19 . مشكاة الأنوار : 236 . ( 7 ) . s - و . ( 8 ) . صفايى غير از صفاى / a صفاتى غير از صفات . ( 9 ) . a - و . ( 10 ) . برسد / s رسد . - a . ( 11 ) . a + و . ( 12 ) . حالتى / s حالى . ( 13 ) . كس / s كسى . ( 14 ) . شد / a شده .