حبوتنا و تكرّمنا بهذا القبول ، و دلّلت به على حسن موقع الصّنيعة فيك ! ثمّ خلع عليه و قدّمه . ترجمه : در مجلس « 1 » اسكندر حاضر آمد مردى كه نام او هم اسكندر بود ، و ببدخويى هم معروف بود ، و بد سيرت . اسكندر گفت : اى مرد انصاف من از خود بده : يا نام خود بگردان يا سيرت خود ! كه نيكو نباشد كه مرا و تو را چيزى جمع كند ، يعنى نام ، كه همان چيز ميان و تو مفارقت افكند ، و آنچه ميان من و تو هست برنخيزد الا بعد از آنكه مجتمع شويم هر دو بر آنچه مخالفت ميان ما به آنست ، يعنى خوى و سيرت را ، و متفرق شويم از آنچه بر آن متفق‌ايم ، يعنى : نام . مرد گفت : اى ملك ! سيرت بگردانم و نام نگردانم ، كه خدا مرا به آن گرامى كرد ، و با تو مشاركت داد ، و كرامت خدا را در آن رد نكنم . اسكندر گفت : اكنون چون محتاجى بعطاى ما و گرامى داشتن ما ، به اين قبول كه به آن دلالت ساختى بر استحقاق نيكويى ! پس او را خلعت داد و محترم گردانيد « 2 » ( 45 ) قيل للاسكندر : ما بالك تعظّم معلّمك اكثر ممّا تعظّم اباك ؟ قال : لأنّ ابى كان سبب حيوتى الفانية ، و معلّمى سبب حيوتى الباقية « 3 » . و فى رواية : لأنّ ابى سبب حيوتى ، و معلّمى سبب نطقى . و قيل : هذا الكلام لبوذر جمهر . قال ابو زكريّا الصّيمرىّ : لو قيل لى : هذا ، لقلت : لانّ ابى

--> ( 1 ) - اصل : مجلسى . ( 2 ) - البصائر و الذخائر توحيدى ص 75 . ( 3 ) - همين بند در نصيحة الملوك غزالى 125 به فارسى آمده است - نيز مختار الحكم ص 246