المحقق النراقي

32

خزائن ( فارسى )

مطايبه‌اى از جامى * مطايبة : گويند جامى روزى كه اين شعر را گفت : بسكه در جان فگار و چشم بيدارم توئى * هر كه پيدا مىشود از دور پندارم توئى شخصى در آنجا حاضر بود گفت بلكه خرى پيدا شود گفت باز پندارم توئى . « 1 » دستورى براى بهداشت * فائدة : سر بعد الطعام ولو خطوة ، نم بعد الحمّام ولو لحظة ، بل بعد الجماع ولو قطرة . براى يافتن انگشتر كه در كدام دست است ؟ قاعدة : اگر كسى انگشترى يا چيز ديگرى در يك دست گيرد و خواهى بدانى كه در كدام دست است ، اورا امر كن ، كه از براى دستى كه انگشتر دارد يك عدد زوجى بگيرد و از براى دست خالى يك عدد فردى پس آن را امر كن كه ضرب كند عدد دست راست را در عدد زوجى و حاصل را با عدد دست چپ جمع كند پس مجموع اگر فرد باشد انگشتر در دست راستست و اگر زوج باشد در دست چپ باشد . مسألة امتحانية : أىُّ عدد إذا قسَّم بقسمين يكون الفضل بينهما نصف الفضل بين نصفه و بين كلّ منهما و هذا ممّا يمتحن به المدَّعون للتدرُّب فى علم الحساب والماهر يعلم استحالته لوجوب كون الفضل بين قسمى كلّ عدد ضعف

--> ( 1 ) پپ - اگر خر نبود چرا فرق بين كه و چه را نگذاشت كه ، كه در ذوى العقول است .