عبد الملك الثعالبي النيسابوري ( مترجم : رضا انزابى نژاد )
350
ثمار القلوب في المضاف و المنسوب ( فارسى )
و لربّ فطن « 1 » قد اتى متدلّلا * فاذا وعى الألفاظ منه تذلّلا يعنى : اى كه ماه از ديدار تو روشن مىشود و خدانشناسان به ديدن تو لا إله الّا اللّه گويند . در نوروز ، شادى و ثروت بسيار بهرهء تو باد . [ در آن صورت ] بر اسب نژادهء پيشانى و دست و پاى سپيد بهروزى بنشين و به سوى آرزوها بتاز و چون ارجمند و و الا ، جاى در ميان بزرگان گرفتى ، به گوشهء چشمى [ به ما ] بنگر . فيروزهاى به پيشگاه تو پيشكش و تبرك كردم و از نام او براى تو خجستگى و مباركى خواستم . بسا زيركى كه با ناز و غرور پيش ممدوح من آمد و چون سخنانى از وى شنيد و فرا گرفت و خود را در برابر او خوار يافت . فيروزهء نيشابور از گرانبهاترين چيزها شمرده مىشود مانند ياقوت سرنديب ، و مرواريد عمان ، لعل بدخشان ، و زبر جد مصر ، و عقيق يمن و بيجادهء بلخ . [ ظ ] ظباء جاسم - جنّة عبقر و - جآذر جاسم . ظباء مكّه . در امن و آسايش به آهوان حرم مثل زنند زيرا كه اين آهوان را - از آن روى كه در نزديك حرم زندگى مىكنند - نه كسى بتازاند و نه شكار كند . اين آهوان با آسودگى مىچرند و بازى مىكنند . عبد الله بن حسن بن حسن در وصف زنان به آهوان حرم تمثل جسته و گفته : أنس حرائر ما هممن بريبة * كظباء مكّة صيدهنّ حرام يحسبن من لين الكلام زوانيا * و يصدّهنّ عن الخنا الإسلام زنانى كريمه و ارجمند كه آهنگ كارى تهمت آلود نمىكنند و مانند آهوان مكّهاند كه شكار آنها نارواست به جهت نرم سخن گفتن ، مردم پندارند كه روسپياناند امّا ديندارى ايشان آنها را از آفت گناه و سخنان زشت باز مىدارد . ظرف الحجاز . در زبان عامه ظرف حجاز جارى و شايع است . شاعر گفته : شادن لم ير العراق و فيه * مع ظرف الحجاز شكل العراق
--> ( 1 ) - متن : فصّ . ضبط ابراهيم صالح را برگزيديم . ( م . )