برادر اوست ، پس همالان او بسيار نيستند . ذو العينين . دارندهء دو چشم ، لقب قتادة بن النعمان انصارى است . او در جنگ بدر و عقبه حضور داشت روز احد به يك چشمش چنان ضربه‌اى خورد كه چشم از كاسه درآمد و به روى گونه افتاد ، پيامبر ( ص ) به دست خود به جاى خود بازگردانيد . از آن روز باز آن چشم نكوتر و بسامان‌تر از چشم ديگر شد . مىشد كه اين يكى چشم درد مىگرفت و بيمار مىشد امّا آن دگر چشم بسامان و تندرست بود كه چنين حالى در ديگران ديده نمىشود . ذو الفناءين - ذو الوزارتين . ذو القرنين . جاحظ در كتاب « التدوير و التربيع » گفته : پرسيدم كه آيا ذو القرنين همان اسكندر است ؟ و پدرش كيست ؟ و قيرى و عيرى كيستند ؟ قاضى ابو الحسن على بن عبد العزيز جرجانى در پاسخ و شرح آن گفت : بيشتر كسانى كه در احوال پيشينيان و روزگار كهن جستجو و تحقيق كرده‌اند برآنند كه نام ذو القرنين جز در اين زبان شناخته نشده و هيچ آگاهى در اين مورد جز نزد عرب ديده نمىشود . و اگر مردمان ديگر در اين باره سخنى گفته‌اند چون از ريشه و مأخذ سخن آنها و معنى و تأويل آن پرسيديم بهتر همان ديديم كه به آنها ارجاع دهيم و اسناد آنها را به آنان احاله كنيم . گفتند : با وجود تحقيق و جستجو ، دربارهء شاهان و فرمانروايان امّتها و سپهسالاران آنها - چه نامبرداران ، و چه گمنامان - كه : چنين نامى داشته ، يا نامى كه بدين معنى باشد يا خلقتا و يا صفتا در خور چنين نامى باشد بر نخورديم . تنها ، آنچه بر خورديم ، در كتابهاى تاريخ كهن بر گرفته از سريانيها و يونانيها بود كه ضاميرس « 1 » سومين حكمران بابل بر اطركسركس « 2 » شوريد

--> ( 1 ) - ضاميرس : حاميرس [ هومر ؟ ] - لغت نامه ذيل ذو القرنين . ( م . ) ( 2 ) - اطركس ( ؟ ) - لغت نامه ( م . ) .