شد و به روز دهم نيسان مىرسيد . ترجيح رياضيات يونانى بر رياضيات هندى كاش مىدانستم كه اين مرد هواخواه هند كداميك از دو اعتدال را در روش از روميان اين موقع خواسته زيرا اعتدال ربيعى به روش آنان شش يا هفت روز پيش از آغاز نيسان بوده . نيز كاش دانستم كه در چه وقت اين كار را كه نويسنده مأخذ المواقيت از روميان نقل نموده مىكرده‌اند و روميان پس از غور و مهارت در علوم علوم تعليمى و رياضيات و علم هيئت و چنگ زدن ببراهين دور تر از اين بودند كه به گفته اشخاصى ملتجى شوند كه اصول خود را چون راه بر آنها مسدود شد و برهان كسى از آنها خواست به وحى و الهام نسبت مىدهند بگذر از اين‌كه روميان در علوم فلسفه و الهيات و طبيعيات و صناعيات داراى پايه‌اى بلند هستند و ليكن كل يعمل على شاكلته و كل حزب بمالديهم فرحون . گويا نويسنده‌ى مذكور كتاب مجسطى را نديده بود و ميان آن و بالاترين كتاب هند كه به زيج سند و هند معروف است نسنجيده بود و فرق ميان اين دو كتاب بر هركس كه كمى عقل و خرد داشته باشد پوشيده نخواهد ماند . انتقاد از حمزة بن حسن اصفهانى حمزة بن حسن اصفهانى در رساله‌اى كه در نوروز نوشته و براى ايرانيها تعصب خرج داده به همين خطا برخورده و گفته است سال خورشيدى ايرانيها 365 روز و يك ساعت و جزئى از چهارصد جزء ساعت است و روميان آنكه را كه از شش ساعت زيادتر است در كبس اهمال نمودند و اينطور بر گفته‌ى خود استدلال نموده كه محمد بن موسى بن شاكر منجم در كتابى كه در سال خورشيدى نوشته اين سخن را بطور مشروح بيان كرده و براهين بر اين عقيده اقامه نموده و اشتباه آن دسته از قدما را كه بر خلاف اين قول بودند آشكار ساخته ولى ما آنچه را كه از ارصاد محمد بن موسى و برادر او احمد تفحص نموديم ارصاد ايشان به نقصان اينكسور از شش ساعت