مهدى رحمانى ولوى / منصور جغتايى

419

تاريخ علماى بلخ ( فارسي )

[ 245 ] سليمان بن احمد بن ايوب خلمى بلخى سليمان بن احمد بن ايوب خلمى بلخى در ناحيه خلم از توابع بلخ پا به عرصه وجود نهاد . بسيارى از علما در ضبط كلمهء خلم دچار خطا شده و آن را خم يا لخم دانسته‌اند . وى دانش را در بلخ فراگرفت ، به‌گونه‌اى كه پس از مدت كوتاهى شيخ سليمان بن احمد بن ايوب خلمى به او اجازهء نقل روايت داد و وى از دانشمندان عصر خود بشمار آمد . اين مرد بزرگ از مفاخر محدّثان اماميه بلخ بشمار مىرود . او از جمله استادان مرحوم شيخ صدوق بود و صدوق ( ره ) در مدت اقامت خود در بلخ نزد او حديث آموخت . مرحوم شيخ صدوق رواياتى را در كتب خود ، از شيخ سليمان خلمى نقل كرده است . روايات ذيل از طريق او نقل شده است : رسول خدا صلّى اللّه عليه و آله فرمود : سرپيكرهء عقل ، پس از ايمان به خدا ، طرح دوستى ريختن با مردم است . « 1 » رسول خدا صلّى اللّه عليه و آله فرمود : هركس سه چيز نداشته باشد ، نه با من آشناست و نه با خداى عزّ و جلّ ، عرض شد : يا رسول اللّه آن سه چيز چيست ؟ فرمود : بردبارى تا آن حد كه از رفتار جاهلانهء نادان درگذرد ؛ خلق خوش تا آن اندازه كه با آن در اجتماع زندگى كند ، و پرهيزكارى تا آن پايه كه او را از نافرمانى خداى عزّ و جلّ باز دارد . رسول خدا صلّى اللّه عليه و آله فرمود : به راستى كه سه چيز براى خدا محترم است ، هركس احترام آنها را نگه دارد خداوند كار دين دنياى او را محفوظ مىدارد ، و هركس احترام آنها را نگه ندارد ، خداوند هيچ‌چيزى براى او نگه نمىدارد : 1 - احترام اسلام 2 - احترام من 3 - احترام خاندان من . روايات ديگرى نيز از او در كتاب خصال صفحات 93 ، 163 و 196 آمده است :

--> ( 1 ) - خصال ، ص 19 .