مهدى رحمانى ولوى / منصور جغتايى

269

تاريخ علماى بلخ ( فارسي )

بيت المقدس و شام رفت و در محضر دانشمندان آن ديار علم حديث آموخت . بعد از سفرهاى طولانى و طاقت‌فرسا در شهر طرسوس شام ، سكنا اختيار كرد و در ماه رمضان سال 242 ه . ق . در اين شهر چشم از جهان فروبست . « 1 » جعفر بن محمّد فريابى از على مدنى دربارهء شخصيّت ابو عبد اللّه حامد بلخى سؤال كرد . او در جواب گفت : سبحان اللّه ، خداوند ابو عبد اللّه بلخى را باقى بگذارد ؛ چرا كه در نبود ايشان ، مردم مسائل و مشكلات خود را با كدام عالم و مرجع ذىصلاحى در ميان بگذارند ؟ ابن حبّان و يونس دربارهء ابو عبد اللّه حامد بلخى گفته‌اند كه وى از لحاظ علم حديث نسبت به اقران و علماى معاصر خويش اعلم بود و از افقه فقهاى عصر خود بشمار مىرفت . « 2 » مسلمه اندلسى و ابن حبّان مىگويند : ابو عبد اللّه حامد بلخى مردى عالم و حافظ و در نقل روايات ثقه مىباشد . « 3 » ابو عبد اللّه حامد رواياتى را از طريق استادان خود و محدثان ديگر نقل كرده است كه برخى از آنان عبارتند از : ايوب بن نجار يمامى ، بكر بن صدقة جدّى ، حسن بن محمّد بن عبيد اللّه بن ابو يزيد ، حسين بن على جعفى ، حفص بن سالم ، سفيان بن عيينة ، سويد بن عمرو كلبى ، ابو عاصم ضحاك بن مخلد نبيل و . . . برخى رواياتى كه از طريق ابو عبد اللّه حامد رواياتى را نقل كرده‌اند ، عبارتند از : ابو داود ، احمد بن ابراهيم بن فيل انطاكى ، احمد بن سعيد بن فرقد جدّى ، احمد بن عباس بن وليد بن مزيد بيروتى ، ابو بكر احمد بن عمرو بن ابو عاصم نبيل ، احمد بن نضر عسكرى ، احمد بن يحيى بن وزير بن سليمان مصرى و . . . « 4 »

--> ( 1 ) - تهذيب الكمال ، ج 5 ، ص 327 ؛ الثقات ، ج 8 ، ص 218 ؛ تذكرة الحفاظ ، ج 2 ، ص 479 . ( 2 ) - الثقات ، همان ؛ تذكرة الحفاظ ، همان . ( 3 ) - تهذيب الكمال ، ج 5 ، ص 327 ؛ تذكرة الحفاظ ، همان . ( 4 ) - همان ، ج 5 ، صص 325 - 326 .