محل زيست . « 1 » در باب زهد و تقواى او محمّد بن ابو مطيع بلخى مىگويد : ماكيانى را چهار خصلت بود كه ديگران فاقد آن بودند : زهد ، ورع ، علم و فقر . احتمال مىرود كه مراد از فقر ، فقر معنوى باشد ، نه فقر مادّى ؛ زيراكه او نهصد هزار درهم را در هزار و هفتصد و سى مرتبه صدقه داد . در نماز خاضع و خاشع بود و هرگز به جايى توجّه نمىكرد و چشم نمىانداخت . « 2 » يوسف مزى و ذهبى ، از محمّد بن محمّد بن صديق بلخى نقل مىكنند كه : من از ابراهيم بن يوسف ماكيانى شنيده‌ام كه مىگفت : قرآن كلام خدا و غير مخلوق است ، اگر كسى بگويد قرآن مخلوق است كافر مىباشد . « 3 » ذهبى و ابو حاتم رازى مىنويسند : ابو اسحاق ماكيانى از پيشوايان حنفى بود . « 4 » دارقطنى مىگويد : من از على بن سعيد رازى پرسيدم ، آيا ابو اسحاق ابراهيم ماكيانى ثقه است ؟ او گفت : ثقه ، ثقه . « 5 » امّا ابن جوزى ، ابو اسحاق ابراهيم بن يوسف ماكيانى را از ضعفا شمرده و از او در كتاب الضعفاء و المتروكين نام برده است . « 6 » ذهبى ضمن تأكيد بر ثقه بودن ماكيانى مىگويد : علت شك در وثاقت ابراهيم بن يوسف ماكيانى آن است كه وى متهم به مذهب ارجاء بوده است . « 7 » سمعانى مىگويد : عدهء زيادى از علماى بلخ از طريق ماكيانى رواياتى را نقل كرده‌اند . « 8 » ابن عماد ابو اسحاق ابراهيم بن يوسف ماكيانى را از جمله استادان نسائى

--> ( 1 ) - ر . ك : تهذيب التهذيب ، ج 1 ، ص 184 ؛ الفوائد البهيّة ، ص 11 ؛ تذكرة الحفاظ ، ج 2 ، ص 454 ؛ شذرات الذهب ، ج 3 ، ص 177 . ( 2 ) - فضائل بلخ ، ص 216 . ( 3 ) - تهذيب الكمال ، ج 2 ، ص 254 ؛ سير اعلام النبلاء ، ج 11 ، ص 63 . ( 4 ) - سير اعلام النبلاء ، ج 11 ، ص 63 ؛ الجرح و التعديل ، ج 2 ، ص 148 . ( 5 ) - تهذيب التهذيب ، ج 1 ، ص 184 ؛ الكاشف ، ج 1 ، ص 97 . ( 6 ) - ميزان الاعتدال ، ج 1 ، ص 76 . ( 7 ) - الضعفاء و المتروكين ، ج 1 ، ص 61 . ( 8 ) - الانساب ، سمعانى ، ج 5 ، ص 175 .