غلامرضا جلالى ( گروهى از پژوهشگران )

196

مشاهير مدفون در حرم رضوى ( فارسي )

بود . شاه اسماعيل دوم او و پدرش سلطان حسين را لقب خانى داد و زينب بيگم ، دختر چهارم شاه‌طهماسب ، را به عقد عليقلى خان درآورد و او را به حكومت هرات فرستاد . « 1 » مأموريت او اين بود كه در هرات ، عباس ميرزا فرزند سلطان محمد خدابنده و را به قتل برساند . « 2 » او در رمضان سال 985 ه . ق وارد هرات شد اما به بهانه‌هاى مختلف مأموريت خود را به تأخير انداخت . بنا به قولى مادرش ، كه مدتى دايه عباس ميرزا بود ، او را از قتل بازداشت . « 3 » با فوت شاه اسماعيل دوم و رسيدن خبر آن به هرات ، عليقلى خان كه ميلى به قتل شاهزاده نداشت به‌طور كامل از آن منصرف شد . با به تخت نشستن سلطان محمد خدابنده ( 986 - 996 ه . ق ) كه بيشتر اختيار امور در دست مهد عليا ( خير النساء ) بود ، سران قزلباش و بزرگان كشورى با ايجاد دسته‌بندىهايى براى به دست آوردن قدرت به رقابت پرداختند . در اين بين عليقلى خان بعد از مرگ شاه اسماعيل دوم براى عباس « ميرزا مجلسى عالى آراست و متكفل امر للگى او شد . » « 4 » او در عين حال حاكم هرات مركز سياسى خراسان آن دوره بود و توانست برترى خود را به ديگر خوانين منطقه تحميل كند و آنها را در حول شاهزاده‌اى كه در اختيار داشت متحد سازد . اما در پايتخت يعنى قزوين ، جريان امور به نفع او نبود ؛ زيرا دربار شاه صفوى در اختيار سران تركمان و تكلو بود كه دشمنى و رقابت شديدى با امراى شاملو و استاجلو داشتند . به همين خاطر به شاه توصيه كردند براى رؤساى اين دو ايل كه در ولايات مستقر بودند نشان

--> ( 1 ) - اسكندر بيگ منشى : تاريخ عالم‌آراى عباسى 1 / 327 ( 2 ) - ميرزا بيگ جنابدى : روضة الصفوية / 586 - 587 ؛ ولى قلى شاملو : قصص الخاقانى 1 / 100 ( 3 ) - اسكندر بيگ منشى : پيشين 1 / 374 ؛ ميرزا بيگ جنابدى : روضة الصفوية / 586 ( 4 ) - اسكندر بيگ منشى : پيشين 1 / 376