غلامرضا جلالى ( گروهى از پژوهشگران )

134

مشاهير مدفون در حرم رضوى ( فارسي )

دو تن معتمد و كاردان راهى خراسان شدند تا شايد به نصيحت خوانين بپردازند اما شورش بيش از آن بود كه با نصيحت خاتمه يابد ؛ لذا بار ديگر سردار دامغانى عازم خراسان شد و شاهزاده والى به تهران احضار گرديد . « 1 » در سال 1230 ه . ق خوانين خراسان بار ديگر به تحريك اسحاق خان قرايى طغيان كردند و فتحعلى شاه ، اسماعيل خان را روانه سركوب آنان كرد . اسماعيل خان به محاصره قلعه قوچان پرداخت زيرا با پادرميانى خود اسحاق خان قرايى خوانين تسليم شدند . « 2 » و سرانجام شاهزاده محمد ولى ميرزا ، اسحاق خان قرايى و فرزندش را كه عامل اساسى تشنج مىدانست به قتل رساند . « 3 » در نتيجه قتل آن دو اوضاع وخيم‌تر شد و پسر ديگر اسحاق خان كه محمد خان قرايى نام داشت در زاوه تربت حيدريه عليه حكومت دست به شورش زد و جنوب خراسان تا هرات آشفته شد . « 4 » اسماعيل خان در سركوبى اين ناآرامىها شركت داشت و برادرش ذو الفقار خان را هم در همين اوقات به جنگ محمد رحيم خان خوارزم گسيل كرد و او موفق به شكست رحيم خان شد . اسماعيل خان در 1232 ه . ق به همراه حاكم جديد خراسان حسنعلى ميرزا شجاع السلطنه به خراسان آمد و محمد خان قرايى را به تسليم وادار ساخت ، هرچند اين اطاعت دوامى نياورد . بار ديگر شاهزاده قاجار مجبور شد وى را به سركوبى اتحاديه نيرومند خوانين خراسان و افغانى كه مدعى بخش‌هاى شرقى خراسان بودند بفرستد و اسماعيل خان با حمله به اردكان و قوچان بار ديگر خوانين را مطيع ساخت . « 5 » او در نبردهاى بعدى با

--> ( 1 ) - مهدى سيدى : تاريخ شهر مشهد / 293 . ( 2 ) - رضا قلى خان هدايت : پيشين 9 / 516 - 518 ؛ محمد تقى لسان الملك سپهر : پيشين 1 / 268 - 269 . ( 3 ) - رضا قلى خان هدايت : پيشين 9 / 527 . ( 4 ) - مهدى سيدى : پيشين / 294 . ( 5 ) - محمد تقى لسان الملك سپهر : پيشين 1 / 275 - 276 .