اين اسناد ، مجموعه سكه‌هاى عرب - ساسانى است كه پس از ورود اسلام ، در نقاط گوناگون ايران ضرب شده‌اند . نخستين نمونه‌هاى موجود اين سكه‌ها در سال 20 يزدگردى / 31 هجرى قمرى در مرو و سيستان ضرب شده است . همچنين ، نمونه‌هايى از اين سكه‌ها متعلق به سال 60 يزدگرى / 72 هجرى قمرى است كه در دارابگرد ( نزديك داراب فعلى ) ضرب شده است ، امّا تقريبا از سال سىام يزدگردى ، نمونه سكه‌هايى در ايران به دست آمده كه با گاه‌شمارى هجرى قمرى ضرب شده است ، از جمله سكه‌هايى با تاريخ 41 هجرى قمرى كه در دارابگرد و زرنج ضرب شده‌اند . تقريبا در قرن اوّل هجرى ، گاه‌شمارى يزدگردى و گاه‌شمارى هجرى قمرى در كنار هم در ايران استفاده مىشد . از اين زمان به بعد نيز گاه‌شمارى يزدگردى با كاربرد كمتر بر ديگر اسناد تاريخ‌دار ، از جمله كتيبه‌هاى متعدد دوزبانه و همچنين نوشته‌هاى بعضى تاريخ‌نگاران اسلامى ديده مىشود . از جمله مهمترين كتيبه‌هاى دوزبانه‌اى كه با گاه‌شمارى يزدگردى هم تاريخ‌گذارى شده ، كتيبهء گنبد قابوس ( گنبد كاووس ) با تاريخ 397 هجرى است كه در آن از 377 يزدگردى با عنوان شمسى ياد شده است . بنابه رأى برخى محققان ، در قرن چهارم يزدگردى ( 375 يزدگردى / 1006 ميلادى ) ، كبيسه‌اى چندماهه در اين گاه‌شمارى اعمال شده امّا بررسى اسناد تاريخ‌دار دوزبانه‌اى كه پس از آن نگارش يافته ، اعمال چنين كبيسه‌اى را تأييد نمىكند . بنابه گزارش كوشيار بن لبان - كه اين نوشتهء او با تفسيرى نادرست به منبع اصلى اعمال كبيسهء مذكور تبديل شد - در اين سال پنج روز اندرگاه درگاه شمارى يزدگردى ، از پايان آبان به پايان اسفند منتقل شد . به‌رغم آنكه همهء مردم در آن زمان از اين تغيير استقبال نكردند ، امروزه محل قرار گرفتن اندرگاه بر