« شرح زيج الغ بيگ » آن را تكذيب نموده‌اند ، ولى در عصر حاضر جمهور علماء اين فن از اهل اروپا براين عقيده‌اند كه ميل شمس همواره رو به تناقص است تا اينكه ميل كلّى آن به بيست و دو درجه و پانزده دقيقه برسد و باز به همان ميزان رو به تزايد بنهد و آن بعد از سال نه هزار و دويست و چهل و يك شمسى از سنهء هزار و نهصد خواهد بود يعنى در سنهء 11141 ميلادى ميل كلى به بيست و دو درجه و پانزده دقيقه مىرسد . در اين موضوع باز مىفرمايد : به واسطهء اختلاف ميل با رصاد مختلفه بعضى از قدماء گمان كرده‌اند منطقة البروج را حركتى است در عرض كه نزديك به معدل النهار مىشود و محقق طوسى در تذكره به اين معنى اشاره فرموده و هشت احتمال داده كه يكى از آنها اين است كه منطقة البروج تا مدتى در عرض حركت مىكند و پس از آن برمىگردد و اين معنى موافق است با آنچه منجمين اروپا امروز معتقدند كه ميل كلى در تناقص است و تا پانزده هزار سال شمسى رو به تناقص است تا ميل كلى برسد آنگاه رو به تزايد بگذارد . « 1 » نظر استاد دربارهء سردار استاد بزرگوار ما حضرت آيت‌اللّه حسن‌زاده - مد ظله - درباره سردار كابلى و علامه حاج شيخ ابو الحسن شعرانى رحمه اللّه اظهارنظر نموده و درباره سردار كابلى نوشته است : روحانى بزرگ حيدر قلى خان بن محمّد قزلباش معروف به سردار كابلى از مفاخر و ذخاير علمى عصر ما بوده است ، محاسن و محامد وى بسيار است ، در رياضيات عاليه متضلّع و در هيئت و نجوم كاملى متبحّر بود ، در استخراج

--> ( 1 ) . زندگانى سردار كابلى ، ص 154 ، كيوان سميعى ، كتابفروشى زوّار ، 1363 ش .