جغرافيايى شمالى تأمين مىشود . گردش هوا ميان عرضهاى جغرافيايى مختلف ، قسمتى از اين گرماهاى اضافى را همراه با توده‌هاى عظيم هوا به نواحى سردتر يا به‌عكس منتقل مىكند . توده‌هاى هواى گرم مقادير زيادى گرما را با خود به شمال مىبرند ، و توده‌هاى هواى سرد به جنوب منتقل مىشوند تا عرضهاى جغرافيايى جنوبى را سرد كنند . در مرزهاى ميان توده‌هاى هواست كه شرايط جوّى سخت و طوفانى ، ابر ، مه و انواع بارندگى واقع مىشود . اين لايه به تنهايى 80 درصد جرم سراسر زمين را به خود اختصاص داده است ؛ زيرا « جرم كلى جو زمين » برابر است با جرم جوّ هر سانتى متر مربع زمين - گرم - در صورتى كه زمين كروى فرض شود ، بنابراين : اين مقدار تقريبا يك‌ميليونم جرم زمين است . زيرا جرم زمين برابر است با : گرم . دماى اين لايه با ارتفاع آن نسبت عكس دارد ؛ يعنى از مقدار متوسط 13 C درجه در سطح دريا به مقدار منهاى پنجاه درجه ( - 590 c ) در رأس اين لايه كاهش پيدا مىكند . ولى بر سرعت ميزان باد با فزونى ارتفاع افزوده مىشود . مقدار بخار آب در زيرترين بخش اين لايه به حدّ اكثر مىرسد . ضخامت اين لايه برحسب عرض جغرافيايى و همچنين فصل‌هاى مختلف سال فرق مىكند ، و به‌طور متوسط حدود 8 كيلومتر بر فراز نواحى قطبى و بين 16 تا 19 كيلومتر در نواحى نيمگانى ( استوايى ) است . 2 . پوشكره ) يا استراتوسفر ( Sttatosphere ) اين لايه تا 65 كيلومترى فراز گشتكره ادامه مىيابد ، دما در 15 كيلومترى اوّل اين لايه در مقدار متوسط - 50 c درجه ثابت مىماند سپس در 15 كيلومترى بعدى به 0 c ( صفر درجه ) مىرسد . و بالاخره در 30 كيلومترى بالايى به منهاى يك‌صد و ده درجه سانتىگراد 110 c