كتاب‌هاى كندى را به‌طور كلى به او برگردانند ، راه‌حلى در كار حفر قنات به آنان ارائه دهد ، آنها هم پذيرفتند و پس از آنكه وصول تمام كتاب‌ها از طرف كندى به مهندس ارائه داده شد ، او هم نظر هندسى خود را براى رفع مشكل آن دو نفر به آنها گفت . « 1 » امّا در دايرةالمعارف بزرگ اسلامى چنين آمده است : - ابن دايه مىافزايد - كه متوكل كار كندن آبراهه معروف به جعفريه را به محمد و احمد بن موسى واگذار كرد و اين دو نيز محمد بن كثير فرغانى ( منجم معروف ) را به اين كار گماشتند فرغانى در كار خود اشتباه كرد و دهانه نهر دجله را پايين گرفت ، در نتيجه آب در نهر جريان نمىيافت ، متوكل خشمگين شد و سند بن على را از بغداد فراخواند و تهديد كرد كه اگر آبراهه را درست نكند محمد و احمد را در كنار آن به دار خواهد آويخت ، محمد و احمد يقين كردند كه كارشان تمام است ، بنابراين از در سازش با سند بن على درآمدند و او نيز با آنكه با كندى دشمنى داشت از آن دو خواست كه كتاب‌هاى كندى را به او بازگردانند و چون اين كار انجام گرفت به ايشان گفت كه بنا به محاسبات نجومى ، متوكل بيش از 4 ماه زنده نخواهد ماند و تا آن زمان هم آب دجله بالا مىآيد و در آبراهه جريان مىيابد ، پس پيش متوكل گفت كه در طراحى آبراهه خطايى رخ نداده است بدين‌ترتيب محمد و احمد از خشم متوكل نجات يافتند و متوكل هم دو ماه پس از آن كشته شد ، يعقوبى نيز به ناموفق ماندن طرح آبراهه جعفريه اشاره كرده ، امّا علت آن را سختى زمين دانسته است . « 2 »

--> ( 1 ) . فلاسفه شيعه ، ص 457 ، به‌نقل از التراث العرب ، ص 139 و از مقدمه رسائل كندى ، ص 4 و از عيون الانباء . ( 2 ) . دايرةالمعارف بزرگ اسلامى ، ج 12 ، ص 688 ، بنى موسى .