برده شده است . همچنين در آخر همين رساله با سه رسالهء ديگر از اسماعيليان در يك جا به كوشش استاد عارف تامر چاپ شده است چنين آمده : « شمس الدّين احمد بن يعقوب طيبى اين را از داعى جليل نصير الدّين طوسى شنيده است » استاد عارف تامر ، خواجه را داعى بزرگ اسماعيليه و وزير هلاكو خوانده است و او را از جملهء كسانى مىداند كه فلسفهء اسماعيلى را پذيرفته است . به‌هرحال ، امكان دارد كه خواجه ، آنگاه كه در پناه اسماعيليان مىزيست ، به مذهب « اسماعيليه » گرويده باشد . همچنان‌كه امكان دارد اسماعيليان طوسى را بر خلاف ميل او ناچار و مجبور كرده باشند و ارجح هم همين است . خواجه نيز براى حفظ جان و تقيه از آنان آثارى به رشتهء تحرير درآورد كه هم مطابق مذهب اسماعيليه و هم موافق مذهب خود او بود ، و خواهيم ديد كه چگونه خواجهء طوسى مجبور شد نزد اسماعيليان زندانىوار بماند و دليل آن اين است كه به مجرد خراب شدن قلعه‌هاى اسماعيليان و از بين بردن آنها ، خواجهء طوسى آشكارا خود را شيعهء امامى اثناعشرى خواند . اين مطلب دلالت بر آن دارد كه از روى تقيه كتمان مذهب مىكرده است ، به‌علاوه به مجرد ورود به بغداد با رئيس علماى شيعهء آن دوران نجم الدّين معروف به محقق حلى در شهر حله ملاقات كرد و در مجلس درس او حضور يافت . طوسى نه تنها از حيث عقيده شيعه بود ، بلكه تا حد زيادى تحت تأثير عاطفى مذهب شيعه و روحيهء تشيع قرار گرفته بود . زندگانى او نصير الدّين طوسى در روز يازدهم جمادى الاول سال 597 هجرى در طوس به دنيا آمد و همان‌جا نشو و نما كرد و به‌همين‌جهت هم مشهور به طوسى شد . اصل او از جهرود از توابع قم ، از محلى كه آن را وشاره مىنامند بود . حيات علمى او با اشتغال به علوم عقلى در نزد دايى خود شروع شد و ظاهرا در آن