على زمانى قمشه اى

214

هيئت و نجوم اسلامى ( فارسي )

كرد و روزگار گذشت تا سال 412 ق كه شمس الدوله براى جنگ با امير طارم برخاست امّا در نزديكى طارم باز دچار قولنج و بيمارىهاى ديگرى شد ، سپاهيان از مرگ وى بيمناك شدند و او را به همدان برگرداندند امّا در راه به سال 412 ق درگذشت . در ماجراى پرفراز و نشيب ابن سينا چنان مقدّر شده بود كه باز پس از مدتى متوارى شدن و پنهان زيستن در خانه ابو غالب عطّار بتواند بقيّه كتاب شفا همچون كتاب منطق و . . . را بنويسد و نهانى با فرمانرواى اصفهان مكاتبه كند تا سرانجام به سال 414 ق / 1023 م در اصفهان در خانه مردى به نام عبد اللّه بن بىبى در كوى گنبد فرود آيد ، از اين به بعد دوران خلّاق چهارده ، پانزده‌ساله زندگى آرام ابن سينا آغاز مىشود ، وى اكنون از نزديكان علاء الدوله بود كه مردى دانش دوست و دانشمندپرور بشمار مىرفت . شب‌هاى جمعه مجلس مناظره‌اى در حضور وى تشكيل مىشد كه ابن سينا و دانشمندان ديگر در آن شركت مىكردند ، ابن سينا در همه دانش‌ها سرآمد ايشان بود ، وى در اصفهان كتاب شفا را با نوشتن بخش‌هاى منطق ، و مجسطى اقليدس ، رياضيات و موسيقى به پايان رسانيد ، جز دو بخش « گياهان » و « جانوران » كه آنها را هنگامى كه علاء الدوله هنگام حمله به « شاپور خواست » واقع در جنوب همدان و غرب اصفهان بود در بين راه و همراه او نوشت ، كتاب النجاة را نيز در همين سفر و در ميان راه تأليف نمود . جوزجانى گويد ابن سينا هنگام به پايان رساندن كتاب شفا چهل‌ساله بوده است كه با توجه به تاريخ تولد ابن سينا تاريخ پايان نوشتن شفا 410 ق مىشود و احتمال دارد كه بخش‌هايى از آن در سال‌هاى بعد از 410 نوشته شده باشد . ابن سينا كتاب « الانصاف » را نيز در اصفهان تأليف كرده بود كه در حمله