دانش نورشناسى و ستاره‌شناسى در مغرب زمين بيش از همه مديون آثار ابن هيثم است . تكامل روش افناء در رساله « فى مساحة المجسم المكافى » در واقع منجر به نظريه انتگرال گرديد . كه پايهء مهم كاربرد رياضيات در مسايل علمى و نظرى است . ابو نصر عراق ، رياضىدان و منجم نامدار ايرانى بنا بر قولى قضيه سينوسها را كشف كرد كه چنين بيان مىشود . sina / sinA - sinb / sinB - sinc / sinC وى نيز شكل قطاع را كشف كرد ، قضيه قطاع در مثلثات مسطحه به صورت زير است : CE / AE - CF / DF - DB / AB ابن سينا ( م 428 ق ) در ساخت برخى از آلات و ابزار رصدى چيره‌دستى خود را نشان داده است ، تحقيقات تاكنون نشان مىدهد قبل از ابن سينا ابتكار جايگزين كرد خط مستقيم مدرج را به‌جاى دايره مدرج كسى به كار نبرده و تقسيمات جزئىتر و دقيق‌تر را نشان نداده است . ابن سينا در دانش‌هاى گوناگون صاحب‌نظر بوده و احيانا نظرات او بدون سابقه بوده است ، وى در ژئوفيزيك ، هواشناسى ، آثار جوّى ، تشكيل كوه‌ها ، آب‌هاى زيرزمينى ، زلزله ، تشكيل معادن ، ابر ، باران ، بخار آب ، شبنم ، برف ، تگرگ ، هاله ، قوس قزح ، باد ، رعد ، برق ، ستاره‌هاى دنباله‌دار ، شهاب نظراتى دقيق ابراز كرده است . ابن سينا در رياضيات امتحان نه‌نه را هوشمندانه اختراع كرد ، اين امتحان در آثار پيشينيان ديده نمىشود . او در موسيقى مبتكر و معرف گامى است كه به