حسن مرسلوند
331
زندگينامه رجال و مشاهير ايران ( فارسي )
گلسرخى ، مرتضى [ دكتر ] مرتضى گلسرخى مجلهء بيطارى را در سال 1334 قمرى در تهران انتشار داد كه اولين شماره از آن در 16 ربيع الثانى 1334 قمرى منتشر شد . خود او در زمينهء علت انتشار مجله در شمارهء اول آن چنين مىنويسد : « اين بندهء هيچ نيرزنده كه پس از تحصيل و فراغت از علم شريف طبّ انسانى نيز ساليان دراز در تحصيل علم بيطارى كه از سود اقبال در سوابق ايام گروهى از مردمان جاهل بازيچهء دست خود قرار داده بودند رنج فراوان برده و تجارب وافيهء نمايان بدست آوردهام ، بر آن شدم كه نمونه [ اى ] از معلومات خود را كه نتيجهء زحمات و اطلاعات مشاهير دانشمندان مغرب زمين است در هريك ماه دو مجله با مواد و فقرات منظّمه به زبانى ساده و نزديك به فهم عوام در شعب مختلفهء علم شريف بيطارى نگاشته و امراض مسريه و مزمنهء انواع حيوانات اهلى را يكانيكان بيان كرده و اسباب آنها را نشان داده و معالجات قطعيّه و دواى برء الساعه آن امراض مهلكه را شرح داده و نيز جهت تربيت و تكثير و نضارت لحوم و لبنيات آنها دستورات كافيه نويسم و بعلاوه هميشه در جزء اخير هر شماره شرح حال يك يا چند از حيوانات غير اهلى غريب و عجيب روى زمين را داده تا دماغ قاريين محترم از خواندن مطالب علمى زياد خسته و كسل نگردد . و براى استحضار كامل آنان عرض مىكنم كه در طى نگارش اين مجلات هيچگاه در مطالب سياسى كه خارج از شيوه و مقصد اصلى ماست مداخله نكرده و سخن نمىرانم و رجاى واثق چنان است كه به تقديم اين خدمت هموطنان عزيز را از خواب غفلت بيدار سازم و مسلمانان حقيقت شعار دانند كه محافظهء حيوانات بىگناه بىزبان و استخلاص آنان از امراض و اوجاع فراوان علاوه بر ازدياد و تكثير نسل آنها و فزونى ثروت مملكت ، در يوم الحساب نيز در حضرت رب الارباب شامل اجر جزيل و ثواب جميلند . » گلسرخى در زمان انتشار مجلهء بيطارى رئيس صحّيهء قصابخانه بود . سپس در وزارت