عين حال مقتدر ، پوشش امنيتى بدهد . بدين‌منظور انگلستان با عقد قرارداد 1919 با « وثوق الدوله » تلاش كرد تا ضمن دخالت مستقيم در امور ايران ، اين سرزمين را در مقابل كمونيسم حفظ نمايد . طى قرارداد مذكور ، ارتش و ماليهء ايران تحت سرپرستى دولت انگلستان قرار مىگرفت و انگلستان رسما به‌عنوان قيم و ايران به صورت تحت‌الحمايه شناخته مىشد . پس از عقد قرارداد ، دولت انگلستان بدون فوت وقت و بدون منتظر ماندن براى تصويب مفاد قرارداد در مجلس شوراى ملى ، مستشاران مالى و نظامى خود را راهى ايران كرد . گروه مالى « آرميتاژ اسميت » و هيئت نظامى شامل « ژنرال ديكسون » ، « ژنرال آيرون سايد » ، « كلنل اسميت » ، « كلنل اسمايلز » و چند افسر عالىرتبه انگليسى وارد ايران شدند . مخالفت مردم و روشنفكران ايران با قرارداد 1919 و فشار افكار عمومى عليه قرارداد موجب شد كه دولت وثوق الدوله ساقط ، و كابينهء ضد قرارداد مشير الدوله روى كار بيايد . ميهن‌دوستان ايرانى در اين نمايش قدرت ، شايستگى خود را در تصميم‌گيرى سياسى به جهانيان ثابت كردند . جنبش‌هاى ملى ايران نيز كه در دونقطهء آذربايجان و گيلان به پيشوايى دو روحانى مذهبى ، شيخ محمد خيابانى و ميرزا كوچك خان جنگلى به وقوع پيوسته بود ، در مخالفت با قرارداد 1919 وثوق الدوله به اوج خود رسيد . موج مخالفت با انگلستان سراسر ايران را فراگرفته بود و لازم به نظر مىآمد كه قواى انگليس نيز از ايران خارج شود ؛ البتّه تصميم‌گيرى در مورد خروج ارتش انگليس از ايران ، به خاطر مسائل بين‌المللى و مشكلات داخلى دولت انگلستان بود و چندان ارتباطى با قرارداد نداشت . تاريخى كه براى خروج نيروهاى انگليسى از ايران در نظر گرفته شده بود ، اول آوريل 1921 بود . فرماندهان نظامى انگليس سخت در اين انديشه بودند كه پس از خروج آنها از ايران ، چگونه مىتوان حركت جنگلىها را به سمت مركز جلوگيرى نمود ، جنگلىها كه اخيرا در مصاف با قزاق‌هاى دولت مركزى ، شكست سختى به نيروهاى دولتى وارد كرده و به تازگى كمونيست‌ها و بلشويك‌ها نيز در صفوفشان رخنه كرده و اتحاد جماهير شوروى نيز ظاهرا از ايشان پشتيبانى مىكرد ، خطرى جدى براى منافع دولت انگلستان محسوب مىشدند . سرانجام فرماندهان نظامى انگليس در ايران ، به اين نتيجه رسيدند كه بايستى قبل از ترك ايران ( اول آوريل 1921 ) با انجام يك كودتا ، دولتى مقتدر و ضد كمونيست در ايران روى كار بياورند تا بتواند در غياب حضور نظامى انگليس از نفوذ كمونيسم در ايران جلوگيرى نمايد و در ضمن مفاد قرارداد 1919 را به نحوى ديگر كه منافع دولت انگلستان در آن رعايت شده باشد به موقع اجرا گذارد . نامزدهاى كودتا در ابتدا جعفر قلى خان سردار اسعد و