عزيز دولت آبادى

603

سخنوران آذربايجان ( از قطران تا شهريار ) ( فارسي )

داغ فرزندى كند فرزند ديگر را عزيز * تنگ‌تر گيرد ز مجنون دامن صحرا مرا « 1 » * * * چه نسبت است بر و بوس و لب مكيدن را * گلاب گل نبود چون گلاب غنچهء گل * * * در اين خم‌گشتگى دادم كمان خود به ابرويى * كمان حلقهء خود را رسانيدم به بازويى * * * قوسى ديوان خطى ناشناختهء بسيار نفيس و گرانبهائى دارد كه در گنجينهء شادروان حاجى حسين آقا نخجوانى در كتابخانهء ملى تبريز تحت شماره 359 نگهدارى مىشود . قطع آن 22 * 13 داراى 235 برگ و 470 صفحه و هر صفحه به‌طور متوسط 10 بيت مجموعا قريب چهار هزار و هفتصد بيت فقط اشعار تركى قوسى و شامل غزليات ، قصايد ، ترجيع ، تركيب‌بندهاست كه به تاريخ 1086 هجرى قمرى يعنى در زمان حيات شاعر توسط عسكر بن حاجى على تبريزى به خط نستعليق خوب استنساخ شده است . آغاز آن چنين است : « آى ايتميش مدّبسم اللّه دن طغراى دين پيدا * اونون بير نقطه‌سى ضمننده قرآن مبين پيدا » و چنين پايان مىپذيرد : « به حمد الله كه دود آهميز ابر بهار اولدى * قرادن چيخدى داغ و باغ و صحرا لاله‌زار اولدى تمّ 1086 الفقير الحقير عسكر بن حاجى على تبريزى » . قوسى در سرودن اشعار تركى از فضولى متاثر است . « نظيره‌هائى در وزن و قافيهء اشعار استادش ساخته و از او به بزرگى ياد كرده است . حال و هواى روح‌بخش پايتخت زيباى اصفهان ، صفاى محافل شعر و ادب و ارجى كه بشاعران مىنهادند قطره‌اى از عشق و جذبهء زادگاهش نكاسته است . او تبريز را كعبهء آمال خود مىداند و آرزومند است كه با گشت‌وگذار در باغ و بوستان آن به پريشان‌خاطرى و خسته‌دلى خود درمان كند . ترجيع‌بندى هم در ستايش اوغورلو خان گنجوى فرزند محمد قلى خان زياد اوغلى

--> ( 1 ) - اين بيت به توسنى تبريزى هم نسبت داده شده است .